Bốn tỷ đắt hơn

Chị Bích Hằng ngồi bàn bên, vẫn cái khăn trên vai, tới xưởng từ bảy giờ sau khi giao xong bốn chục hộp cơm.

— Chạy được.

Chị nói.

— Thành Nghĩa thì ông chủ quyết, mà cái kho phía sau cắm ở ngân hàng từ tháng Ba. Đại Tín thì trên giấy là vợ ông ấy đứng tên, người quyết thật là cậu con rể, cậu ấy đang cần tiền cho một cái kho khác. Phú Đạt thì ông chủ ngoài bảy mươi rồi, người quyết là cô con gái, cô ấy sợ nhất chuyện phải bán đất. Ba nhà, ba cái cửa khác nhau, mà cửa nào tôi cũng biết gõ.

Hữu Nam đọc hai tờ giấy. Anh đọc tờ bên trái ba lần, tờ bên phải một lần rồi thôi, tại tờ bên phải chỉ có số.

— Cái chỗ ký lúc họ kẹt nhất.

Anh nói.

— Cái đó con không làm.

Chú Vượng ngẩng lên.

— Cậu nói lại tôi nghe.

— Ba nhà ấy đang bị người ta treo tiền của mình. Bốn tháng, năm tháng, mình vừa đọc ra trước mặt họ hôm hai mươi tháng Mười. Bây giờ mình đợi đúng cái tuần họ phải trả lãi rồi mình vào ép giá.

Hữu Nam nói.

— Làm thế thì mình là bên kia.

— Cậu ngồi ở đây thì cậu nói được câu đó.

Chú Vượng nói.

— Ra ngoài kia thì ai cũng làm thế cả.

— Con biết là ai cũng làm thế.

Hữu Nam nói.

— Mà cái người bị ép thì con biết nó thế nào.

Anh biết nó thế nào theo cái cách người ta biết một chỗ đau cũ. Bốn trăm nghìn quả tụ, trừ vào lương, không có giấy. Ba mươi chín triệu, ba tháng, hết tháng có, hết tháng có. Một triệu hai tiền phòng khất từng tháng ba năm. Người ta không ép anh lúc anh mạnh, người ta ép anh đúng cái hôm mẹ anh vào viện. Cái nghề ép người thì nó chỉ có đúng một quy tắc, mà quy tắc đó anh học ba năm nay không phải trên giấy.

— Vậy cậu định làm gì.

Chú Vượng nói.

— Làm ngược thứ tự.

Hữu Nam nói.

— Tuần này con trả sạch cái khoản Hoà Viễn đang treo với ba nhà đó. Trả bằng tiền của con, trả một lần, trả đủ. Con không đòi họ cam kết gì cả, không bắt họ ký gì cả, không nhắc chuyện góp vốn một chữ nào. Tuần sau mình mới sang bàn giá.

Chú Vượng ngồi im. Rồi ông cầm bút, tính ra lề tờ giấy bên phải.

— Thành Nghĩa một tỷ chín trăm bốn mươi. Đại Tín một tỷ hai trăm. Phú Đạt tám trăm sáu mươi. Bốn tỷ chẵn.

Ông đặt bút xuống.

— Cậu trả bốn tỷ đó thì họ hết kẹt. Hết kẹt thì phần vốn của họ về đúng giá của nó, không rẻ nữa. Cậu mua vẫn hai mươi sáu tỷ, có khi hơn. Cộng lại là ba mươi tỷ.

— Vâng.

— Cậu hiểu cậu vừa làm cái gì không.

Chú Vượng nói, giọng ông lên lần đầu tiên từ hôm ông tới cổng xưởng.

— Cậu vừa trả nợ hộ Hoà Viễn bốn tỷ. Trên giấy cậu không có gì cả. Không một dòng, không một cam kết, không một cái quyền ưu tiên nào. Bốn tỷ đó cậu đưa ra rồi cậu không lấy lại được, mà cậu cũng không kiện được ai để lấy lại. Về tài chính thì đây là một quyết định sai. Tôi nói thẳng với cậu.

— Con vẫn làm chú.

— Được.

Chú Vượng gấp hai tờ giấy.

— Thế thì cô Trúc lập cho tôi một cái biên bản, ghi vào đấy là tôi đã phản đối, ghi ngày hôm nay, tôi ký. Không phải để sau này tôi chối. Là để sau này có ai hỏi thì có giấy.

Cô Thanh Trúc lập biên bản trong buổi chiều, một trang, ba dòng nội dung. Chú Vượng ký. Hữu Nam ký bên dưới.

Chị Hằng ngồi nghe từ đầu tới cuối. Lúc mọi người đứng lên chị mới nói.

— Chú Vượng tính đúng phần tiền.

Chị nói.

— Mà tôi nói cái này chú nghe: bốn tỷ ấy là lý do cả ba nhà sẽ ký. Ba năm nay tôi bán cơm ở cái cổng đó, tôi nghe ba nhà này nói chuyện với nhau hàng trưa. Chưa có ai trả hộ họ một đồng nào bao giờ. Người ta chỉ tới lúc họ kẹt.

Tiền chuyển trong hai ngày, mùng sáu với mùng bảy. Hữu Nam đi cùng cô Thanh Trúc tới từng nhà, đưa uỷ nhiệm chi, xin biên nhận, không nói chuyện góp vốn. Ở Thành Nghĩa, cậu con trai ông chủ bê ghế ra tận cửa. Hữu Nam ngồi mười phút rồi xin phép về.

Ở Phú Đạt, người ra nhận biên nhận ở kho là một ông già đội mũ vải, lưng đã còng, cầm tờ giấy bằng hai tay rồi mới nhìn lên.

— Thằng Nam.

Ông nói.

— Nam con bà Bảy bún phải không?

— Con chú Chín.

Hữu Nam đứng lên.

Ông Chín cười, hai bàn tay còn giữ tờ biên nhận.

— Tao nghe người ta nói có thằng nào mua cái xưởng bên Bình Tân, tao đâu có nghĩ. Mẹ mày đỡ chưa?

— Mẹ con ghép rồi chú. Tháng Chín.

— Ừ, tốt.

Ông vỗ vào cánh tay anh hai cái.

— Cái xe Cub tao cho mày mượn hồi đó mày còn nhớ không? Hai năm. Cái xe ấy tao bán rồi, bán năm ngoái.

— Con nhớ. Con ghi trong sổ.

Hữu Nam nói.

— Ngày mùng bốn tháng Hai, sáu năm trước, chú giao chìa cho con ở trước cửa nhà chú.

Ông Chín cười to hơn, rồi ông xoay tờ biên nhận lại, hỏi anh ký vào chỗ nào.

Ba nhà ký hợp đồng chuyển nhượng phần vốn trong bốn ngày, từ mười một tới mười bốn tháng Mười một. Phú Đạt ký trước, ký sáng mười một. Cô Thanh Trúc làm toàn bộ giấy tờ, cả điều lệ công ty mẹ, cả ba bộ hợp đồng, cả phần cam kết giữ nguyên người lao động ở cả ba nhà.

Tối mười hai, chú Vượng đặt lên bàn một mảnh giấy có bốn cái tên ông nghĩ cho công ty mẹ. Đầu tư Tân Thịnh Phát. Cơ điện Đại Hưng. Hai cái nữa cũng kiểu ấy.

— Tên phải nghe cho ra dáng, cậu ạ.

Ông nói.

— Cái tên là thứ ngân hàng đọc trước khi họ đọc số.

Hữu Nam lấy bút, viết xuống dưới bốn cái tên kia một dòng: Cơ điện Bảy Nam.

— Bảy là tên mẹ con.

Anh nói.

Chú Vượng đọc dòng chữ ấy, rồi ông thở ra.

— Cái tên đó đi vay vốn sẽ khó. Người ta nhìn cái tên là biết nhà mình nhỏ.

— Nhà mình nhỏ mà chú.

Cái tên ấy đứng.

Ngay trong tuần ấy, Hoà Viễn mất nguồn cáp với nguồn tủ điện. Ba mươi mốt tấn cáp họ đặt trước bị Thành Nghĩa từ chối giao vì đơn hàng cũ chưa thanh lý. Họ phải nhập từ hai tỉnh khác, cao hơn mười bốn phần trăm, chưa tính cước.

Việc đầu tiên chú Vượng làm sau hôm Phú Đạt ký là rà lại hoá đơn ba năm của cả ba kho. Ông xin một cái bàn trong phòng ăn trưa, xin mượn hai cậu thợ trẻ, ngồi ba ngày.

Chiều mười bốn tháng Mười một, ông gọi Hữu Nam vào, đặt xuống trước mặt anh một tập tám tờ phiếu xuất kho photo.

— Kho đồng thanh cái.

Ông nói.

— Ba năm, tám lần xuất thiếu so với hoá đơn. Có lần thiếu bốn tạ, có lần thiếu hơn một tấn. Cộng lại một tỷ hai.

Hữu Nam lật tám tờ. Ở góc dưới bên phải mỗi tờ có một chữ ký, cùng một nét, viết chậm, chữ cuối kéo dài xuống dưới dòng.

Chữ ký ấy anh đã nhìn thấy một lần rồi, hôm mùng bảy, ở cái kho đường Bà Hom, trên tờ biên nhận một ông già cầm bằng hai tay.