Một trăm ba mươi chín hộ

Dịp cuối tuần, Vãn Nghi về quê thăm bà nội. Do vườn nhà chú hai năm nay mất mùa, hôm trước chú dặn mua hộ túi cam nên cô xách theo. Vừa qua khỏi cổng nhà bà nội, chú hai đã đứng chờ sẵn ngoài ngõ. Chú giằng lấy túi cam, kéo hai mẹ con sang nhà.

Chú hai nói, giọng vui hẳn lên:

— Vợ chú kho sẵn nồi cá từ sớm rồi, sang ăn cơm trưa luôn thể.

Trên bàn nước giữa nhà, một tập hồ sơ bìa cứng màu xanh lam đặt ngay ngắn. Gáy bìa còn thơm mùi keo mới, góc trên in dòng chữ hợp tác xã sao trà Hạ Khê. Tạ Chi Hành đã ngồi sẵn ở góc bàn từ trước. Tay anh cầm chén trà chưa uống, ánh mắt lướt qua tập hồ sơ một lượt rồi đặt lại chỗ cũ, không giở ra xem trang nào.

Ngay sau đó, ông Lữ Đại Sơn, chủ nhiệm hợp tác xã Hạ Khê đạp xe sang. Dựng xe ngoài sân, tay ông xách túi trà mộc biếu chú hai, giọng oang oang chào cả nhà từ ngoài cửa. Ông ngồi xuống đúng chỗ chú hai dọn sẵn, đối diện Vãn Nghi qua mặt bàn. Tạ Chi Hành đứng dậy chào, ông bắt tay anh, khen nhà chú hai năm nay có khách quý ghé chơi. Vãn Nghi rót thêm chén trà đẩy sang cho ông.

Cô hỏi, tay vẫn cầm ấm rót tiếp cho chú hai:

— Năm nay bên Hạ Khê được mùa hơn năm ngoái không ạ?

Khẽ thở dài, ông Lữ đặt chén trà xuống. Ông đáp:

— Khá gì nổi cháu. Cả thôn giờ trông vào lứa trà xuân này, được giá thì thoát nợ, mất giá thì lại vay ngân hàng thêm một năm.

Ông Lữ đặt tay lên bìa hồ sơ. Ông nói thôn Hạ Khê có hai trăm mười bốn hộ, thì đã một trăm ba mươi chín hộ sống hẳn bằng nghề sao trà, không còn ruộng đất nào trông vào. Năm nào lứa trà xuân được giá thì cả thôn ăn Tết to. Năm nào mất giá thì nhà nào cũng nợ gối đầu, chuyện đó lặp lại từ đời cha ông tới giờ. Vãn Nghi ngồi thẳng lưng nghe, không hỏi thêm câu nào. Cô chỉ gật đầu đúng lúc ông khựng lại, ánh mắt nhìn thẳng vào ông chứ không liếc sang Tạ Chi Hành bên cạnh. Chú hai chen vào, bảo năm nay may còn có nơi bán chắc chắn. Mấy năm trước trà hái xong chất đầy kho, thương lái ép giá đến mức chẳng ai buồn hái nốt lứa cuối.

Ông Lữ nói hợp tác xã đang xin ký với Vạn Hoà hợp đồng cung ứng bốn mươi sáu tấn trà khô một năm. Tổng trị giá ba trăm tám mươi vạn tệ, con số lớn nhất thôn từng nhắm tới. Ký được hợp đồng, giá thu mua sẽ ổn định năm năm liền, không còn cảnh mỗi mùa một giá như trước. Ông vỗ nhẹ tay lên bìa hồ sơ trên bàn. Cái này mà đỗ thì cả thôn đổi đời, không đỗ coi như công cốc mấy tháng soạn hồ sơ. Vãn Nghi rót thêm nước sôi vào ấm trà cạn. Cô không nói gì thêm, trong lòng ghi nhớ hai con số ông vừa nhắc, ánh mắt vẫn cúi xuống ấm trà trên tay.

Chú hai tiếp lời, bảo hợp đồng ký được thì hợp tác xã sẽ mở thêm suất kỹ thuật viên sao trà. Thi Kiến Đông đã ghi tên chờ đúng suất ấy từ đầu năm. Không ký được, thằng bé lại phải ra thị trấn làm thuê như bạn bè cùng lứa. Nghề sao trà học mất cả năm, bỏ ngang rồi khó quay lại. Chú hai nhìn sang Thi Kiến Đông đang ngồi ăn cơm ở góc bàn. Chú bảo từ Tết tới giờ, ngày nào thằng bé cũng ra sân phơi trà làm việc không công chỉ để quen tay. Thi Kiến Đông cúi đầu ăn tiếp, không nói câu nào. Đôi đũa gắp miếng cá trong tay nó chậm hẳn lại.

Cơm nước xong, chú hai đứng dậy vào buồng trong. Chú bê ra cuốn gia phả bọc vải đỏ đặt cạnh bộ hồ sơ trên bàn nước, bảo sẵn dịp thì giở ra xem cho quen mặt chữ. Chú quay sang Tạ Chi Hành, cười khà một tiếng. Chú bảo cháu rể hồi tháng giêng thuộc làu bốn mươi cái tên trong bốn ngày, giờ giở gia phả ra chắc còn thuộc hơn.

Tạ Chi Hành đặt chén trà xuống, nhạt giọng nói:

— Cháu chỉ nhớ tên với cách xưng hô thôi, còn thứ tự trên gia phả phải xem lại, không dám nhận thuộc hết.

Chú hai cười lớn, vỗ mạnh vào vai anh. Chú bảo khiêm tốn thế thôi, chứ hôm đó cả họ đứng nghe ai cũng kinh ngạc.

Ông Lữ quay sang hỏi vu vơ Tạ Chi Hành. Ông hỏi anh làm ăn gì trên thành phố mà đi biền biệt cả năm, có liên quan tới ngành bán lẻ hay không. Tạ Chi Hành đáp mình làm thu mua cho một chuỗi bán lẻ, chuyên mảng hàng khô. Anh không nói tên công ty, chẳng nhắc mảng trà, chỉ gắp thêm miếng cá bỏ vào bát. Ông Lữ gật gù bảo thế cũng tốt, biết đâu sau này nhờ được cháu rể giới thiệu cho mối nào cần trà sạch. Vãn Nghi ngồi yên, hai bàn tay đặt trên đùi dưới mặt bàn. Cô không hỏi Tạ Chi Hành câu nào về công việc, dù trong lòng đã ghép chữ Vạn Hoà chú hai nhắc hồi tháng giêng vào đúng vị trí này.

Sáng hôm sau, Vãn Nghi theo mẹ ra bưu điện huyện gửi học phí cho đứa cháu họ xa. Hai mẹ con xếp hàng sau vài người ở quầy giao dịch. Ở quầy bên cạnh, ông Lữ đang đếm xấp tiền lẻ. Ông vừa đếm vừa nhẩm miệng, đôi bàn tay run rẩy thỉnh thoảng lại đếm đi đếm lại một tờ. Mẹ Vãn Nghi chào hỏi, thắc mắc ông ra bưu điện làm gì sớm thế. Ông đáp đang gửi nốt khoản tiền in hồ sơ còn thiếu cho tiệm in ngoài thị trấn, tròn một vạn hai. Đứng cách đó vài bước, Vãn Nghi nghe rõ từng chữ. Cô không hỏi gì thêm, chỉ lặng lẽ ghi nhớ con số ông vừa nói.

Xong việc ở bưu điện, hai mẹ con tạt qua nhà chú hai trả cái nồi hấp mượn từ hôm Tết. Ông Lữ cũng vừa tới, tay vẫn cầm tờ biên lai chuyển tiền gấp làm tư. Chú hai lấy bộ hồ sơ trên bàn nước xếp lại ngay ngắn rồi bỏ vào phong bì giấy dày. Chú đưa Vãn Nghi cầm hộ để đi lấy cuộn băng dính. Vãn Nghi nhận lấy phong bì, dùng cuộn băng dính trong dán kín mép hở. Đoạn, cô xếp gọn vào chiếc cặp da ông Lữ đang mở sẵn. Ông Lữ khép cặp lại rồi cài khoá cẩn thận. Ông bảo sáng mai sẽ mang thẳng lên phòng thu mua nộp, xong việc này coi như thôn Hạ Khê đã làm hết phần mình.

Chú hai rót rượu ra mấy chén nhỏ rồi đưa cho từng người. Chú bảo nhân tiện đủ mặt thì nâng chén mừng trước, khỏi chờ đến lúc có kết quả. Mọi người cùng nâng chén. Tạ Chi Hành cũng nâng chén theo, nhẹ nhàng chạm vào chén chú hai rồi mới uống, không nhắc một lời về bộ hồ sơ vừa cất vào cặp.

Vỗ vỗ vào cái cặp da bên cạnh, ông Lữ đặt chén xuống. Ông cười lớn nói:

— Bộ hồ sơ này in đẹp hơn bộ năm ngoái nhiều, phải đặt tận tiệm lớn ngoài thị trấn mới có bìa cứng thế này.

— Cả công in lẫn công đóng quyển tính ra hết đúng một vạn hai, một xu cũng không thiếu, bộ đẹp thế này thì chắc đỗ.