Tuần không ai nộp

— Đòi phiếu thu à? Nó ghi sổ rồi nó lại lấy cớ đòi thêm, lúc ấy ai đỡ cho?

Tôi nhìn về phía gốc bàng, nơi chiếc xe đẩy cũ nát của mẹ đang đỗ. Tim tôi thắt lại vì sợ. Nếu chuyện này bắn về tai anh Hào trước khi những người ở đây chịu nghe, cú đòn đầu tiên chắc chắn sẽ giáng xuống góc chợ ấy. Tôi hít một hơi sâu, ngón tay miết chặt lên mép giấy vở đã quăn góc:

— Cháu đọc cho các cô các bác nghe. Bảy tuần vừa rồi. Tuần thứ nhất, hai mươi tư hộ, hai triệu tư. Tuần thứ hai, hai triệu tư. Cả bảy tuần cộng lại là mười sáu triệu tám trăm nghìn. Đúng hai mươi tư hộ ở cái dốc này, không sót một tên ai. Bà Chắt, ông Tạc, cô Tuyết, chị Hoè, anh Sửu... Sổ quỹ phường không có một đồng nào trong số mười sáu triệu tám trăm nghìn này hết

.

Khi cái tên của chính họ vang lên cùng con số rành rọt, chị Hoè ngẩng phắt lên. Anh Sửu đứng thẳng người, mắt nhìn xoáy vào trang giấy trắng kẻ mực xanh trên tay tôi. Cái nhìn nghi ngại của họ chùng xuống một chút. Bà Tho ngần ngừ một lúc rồi buông gáo nước, dùng vạt áo lau qua cái ghế nhựa màu xanh, kéo xoạch một cái về phía tôi. Họ nghe thì đã nghe, biết mình bị thu oan thì đã biết, nhưng đến lúc cái người mặc chiếc áo trật tự chìa tay ra, ai sẽ là người đủ can đảm nói câu đầu tiên?

---

Sáng hôm sau, dốc cổng chợ phía đường Kho Muối phủ một lớp sương dày. Chuyên đi trước, tay lăm lăm bản danh sách ép nhựa cứng. Tôi đi sau Chuyên chừng nửa dốc, khoác cùng một kiểu áo trật tự màu xanh ô liu.

Chuyên dừng lại trước mẹt trầu của bà Chắt, giọng xấc xược:

— Tuần mới rồi bà Chắt. Anh Hào bảo thu. Ai không nộp, tuần sau ra quân hốt sạch hàng đấy

.

Tôi đứng nép sát vào cột điện bê tông ngay cạnh xe mẹ, kẹp chặt cuốn sổ dưới nách. Mắt Chuyên thỉnh thoảng lại ngoái về phía tôi, cậu ta liếc nhìn như thăm dò xem tôi có định nhảy vào can hay nói đỡ câu nào không.

Bà Chắt ngồi giữa dốc, miệng nhai trầu bỏm bẻm nhanh hơn hẳn mọi ngày. Bà nhổ toẹt bãi nước trầu đỏ quạch xuống cái rãnh nước thải hẹp đang lều bều bọt xà phòng, rồi ngẩng đầu lên, hai con mắt đục ngầu nhìn thẳng vào Chuyên:

— Tôi không nộp. Cái thân già này chẳng còn cái gì để mất nữa rồi. Muốn hốt thì cứ hốt đi

.

Lời bà Chắt vừa rơi xuống, ông Tạc ngồi bên chậu cá trắm liền cầm con dao đánh vảy gõ

— chát, chát

vào thành chậu nhôm, nước bắn tung tóe:

— Đúng đấy, cả dãy này đợi phiếu. Có phiếu thu đóng dấu tử tế đàng hoàng thì nộp, không thì biến

.

Ở hàng bún, cô Tuyết chêm vào, giọng dằn xuống:

— Chờ phiếu có số đã

.

Anh Sửu không nói câu nào, chỉ lẳng lặng dùng mu bàn chân đẩy cái lồng gà ra xa thêm một đoạn, đứng chắn ngay trước lối đi. Chuyên đứng khựng lại giữa dốc, mặt đần ra. Cậu ta quay lại nhìn tôi một lần nữa, nhưng tôi chỉ đứng yên, lặng thinh như một cột đá. Chuyên hầm hừ rủa thầm một câu, bỏ đi về phía chiếc xe máy đang dựng ở gốc cây, đạp máy nổ rồi phóng thẳng.

Bốn buổi liền, đến chiều thứ Bảy, Chuyên vẫn về tay không. Cả hai mươi bốn hộ ở dốc chợ không một ai móc tiền túi ra nữa. Chiều ấy, bà Tho thở dài, rót một cốc nước chè đặc đẩy về phía Chuyên khi cậu ta mệt mỏi ngồi thụp xuống cái ghế nhựa. Lúc tôi đi qua, người trong chợ không gọi tôi bằng thứ xưng hô lấp lửng nữa, họ cất tiếng gọi

— cậu Tín

nghe rành rọt và trong trẻo. Cả tuần, không một đồng nào chui vào chiếc cặp da của phòng trật tự. Người mất tiền chắc chắn sẽ không ngồi yên.

---

Chiều cuối tuần, nắng hanh nhạt trải dài trên khoảng sân gạch của trụ sở Ủy ban nhân dân phường Đông Trì. Tôi vừa bước ra đến đoạn hiên vắng, anh Hào đã đứng chờ sẵn từ lúc nào.

Anh Hào bước lại gần, khoảng cách gần đến mức tôi nghe rõ cả tiếng thở nặng nề của anh. Anh ghé sát tai tôi, giọng hạ thấp xuống đến mức gần như một tiếng thì thầm, nhưng từng chữ rơi ra lạnh ngắt:

— Cậu làm thế... thì người khác phải bù vào chỗ ấy đấy

.

Tôi chôn chân tại chỗ, tay nắm chặt quai cặp, không nhìn nổi vào mặt anh Hào.

— Hôm hội thao, cậu có mặt sớm đấy

. Anh Hào bồi thêm một câu rồi quay lưng đi thẳng vào trong phòng làm việc.

Tôi nhẩm lại câu ấy suốt dọc đường, lẳng lặng dắt xe đi về phía ngõ Cầu Tre. Căn nhà trọ nằm u ám dưới bóng cây xà cừ. Mẹ tôi đã về từ bao giờ, bà đang ngồi lặng lẽ trên bậc hiên gạch gồ ghề, đôi bàn tay gầy guộc buông thõng trên đùi. Mắt mẹ nhìn vô định ra dãy sọt nhựa màu xanh đang úp thành hàng dài dọc theo chân tường.

Tôi ngồi xuống bậc hiên ngay bên cạnh mẹ, giấu biến câu nói của anh Hào vào sâu trong ngực. Mẹ thở ra một hơi dài, giọng mệt mỏi:

— Hôm nay mẹ bán hết sạch hàng sớm... Mà không hiểu sao, dạo này đầu óc mẹ cứ hay chóng mặt quá con ạ

.

Mẹ nói xong liền đứng phắt dậy, vội vã đi về phía bếp để cắt ngang câu hỏi tôi vừa chực thốt ra. Mẹ lấp đi sự kiệt sức của mình bằng việc thông báo một buổi chợ đắt hàng. Tôi nhìn theo dáng mẹ xiêu vẹo bên bếp dầu, lòng thắt lại. Hai triệu tư tuần này bị chặn lại, nhưng cái giá phải bù vào đó sẽ đè lên vai ai, và cơn chóng mặt của mẹ rồi sẽ quật mẹ xuống lúc nào?