Băng rôn đỏ suốt mặt tiền
Trạm Truyện · truyện gốc · đọc 8 phút · 1.519 từ
Tiếng còi xe đầu ngày vừa rộ lên ở ngã ba thì dải vải đỏ bên số 12 đã thả xuống, che kín từ mép ban công tầng hai chạm tới biển hiệu. Chữ quét sơn trắng to bằng bắp tay, nổi bật giữa nền đỏ tươi: Phở bò gia truyền hạ giá hai mươi nghìn một bát, tặng kèm nước vối đá.
Ba cậu thanh niên mặc áo thun in hình bát phở đứng dàn hàng ngoài mép gạch, vừa thấy bóng người đi chậm lại là vẫy tay rối rít. Chị Loan bưng từng khay nhôm ra cửa, trên đặt sẵn những cốc nước vối màu cánh gián, miệng đon đả mời chào. Anh Khải đứng sừng sững giữa bậc thềm đá mài, kẹp chiếc cặp da đen vào nách, cất giọng sang sảng cho cả dãy phố nghe thấy:
— Phở ngon nước trong, phục vụ tận tình, nay trợ giá cho bà con lao động chỉ hai mươi nghìn! Mời cô bác vào xơi thử cho biết thế nào là phở truyền thống!
Anh vừa nói vừa vỗ bồm bộp lên mặt chiếc cặp da láng bóng. Người đi chợ, thợ hồ đi làm sớm, mấy cậu phụ xe ôm dừng lại ngó nghiêng rồi lục tục rẽ hết vào quán số 12. Tôi đứng bên chiếc xe phở gỗ đóng từ năm 1994, không ngẩng đầu nhìn sang. Cầm chiếc giẻ ẩm, tôi miết mạnh lên mặt bàn nhựa màu xanh lá đã ráo khô từ sớm. Tôi miết một lượt, hai lượt, rồi ba lượt, dồn sức từ bả vai xuống cho chân bàn kêu kèn kẹt trên nền gạch vỡ.
Bốn chiếc bàn nhựa này tôi mua trong đợt gom đồ mở hàng, còn chưa kịp cũ. Bố tôi ngày trước vẫn bảo, cái bàn có thể trầy xước bốn góc nhưng mặt trên phải sạch đến mức soi được bóng người, khách ngồi xuống thấy sạch thì bụng dạ mới yên mà ăn. Mặt nhựa còn mới, cọ xong vẫn ánh lên màu xanh lá, chỉ hằn mấy vệt xước do khay nhôm kéo qua mỗi sáng.
Tôi buông giẻ, quay lại với nồi nước dùng đang sôi lăn. Thằng Tí bưng chiếc khay nhôm đựng hai tô phở vừa chan, chân nó khựng lại ngay mép bạt. Nó nhìn dải vải đỏ bên kia rồi quay lại nhìn tôi, không bước tiếp.
Tiếng nổ bình bịch của chiếc xe cúp cũ quen thuộc vang lên rồi tắt hẳn. Ông Kỳ gạt chân chống, bước thẳng tới góc quen, ngồi lên chiếc ghế nhựa được quấn chằng chịt băng dính đen ở chân. Ông không liếc sang bên kia lấy một lần. Khi tôi đặt bát tái gầu nhiều hành hoa trước mặt, ông rút đôi đũa tre so cho bằng, ăn một mạch đến khi đáy bát cạn khô. Ăn xong, ông rút từ túi ngực hai tờ hai mươi nghìn, đặt phẳng phiu lên mặt nhựa.
Mấy người khách quen trong ngõ cũng lần lượt ra, lặng lẽ kéo ghế ngồi vào sau lưng ông Kỳ. Lần này anh Khải không kiện, không gọi ai tới kiểm tra. Anh hạ giá. Khách quen còn thương thì còn ngồi lại, nhưng toàn bộ người qua đường đã bị dải vải đỏ kia hút sạch.
Sáng nay hộc tủ đựng tiền được mấy tờ, tôi không dám đếm.
---
Mặt trời lên tới đỉnh ngọn xà cừ, quán nước của bà Lành ở dãy nhà số 9 chỉ còn tiếng quạt nan phe phẩy. Tôi ngồi bệt xuống góc chõng tre, đếm lại tập tiền lẻ nhăn nhúm rồi ngước lên.
Bà Lành đẩy cái ấm tích bọc trong giành mây sang một bên, chờ tôi nói. Bà cau mày, giọng sốt ruột:
— Con cứng đầu vừa thôi Hằng ạ. Nó bán hai mươi nghìn, con cứ giữ khư khư bốn chục thì người ta bảo con chặt chém. Hạ xuống ba lăm hay ba mươi đi, chịu thiệt chút đỉnh để giữ cái chân khách, chứ để quán vắng ngắt thế này người ta đi qua lại tưởng phở dở thì chết dở cả bà lẫn con
.
— Cháu không hạ được đâu bà
. Tôi đáp nhỏ nhẹ.
— Sao lại không? Bớt chút thịt, múc vơi chút bánh, người ta ăn phở rẻ chứ có ai mang cân ra đong đâu mà sợ!
— Bớt thịt thì bát phở không còn là bát phở của bố cháu nữa
.
— Con định ôm cái chữ phở của bố con rồi để hai mẹ con nhịn đói à?
Tôi xin bà Lành một tờ giấy lịch xé dở cùng chiếc bút bi nắp xanh dắt trên vách nứa. Đặt tờ giấy lên mặt chõng, tôi bắt đầu vạch từng con số cho bà nhìn:
— Sáng nay cháu bán được sáu mốt bát. Khách quen vẫn tới, nhưng khách vãng lai rẽ hết sang bên đó. Mỗi ngày cháu nhập bốn mươi ký xương bò loại một của chú Bảy, ba mươi nghìn một ký là mất một triệu hai tiền xương. Bánh phở hai mươi ký, thịt bò phi lê với gầu chừng mười ký, than tổ ong ba mươi viên, chưa tính tiền hành lá, gừng, hồi, quế, thảo quả. Tiền thuê gian nhà trong ngõ ba triệu hai một tháng, tiền thuê chỗ đặt xe này của bà bốn triệu một tháng. Nếu cháu hạ xuống hai mươi nghìn một bát, mỗi ngày cháu lỗ gần một triệu đồng. Cháu không có vốn dày, cháu không thể gánh lỗ nổi lấy một tuần
.
Tôi vạch hai đường kẻ đậm dưới con số tổng cộng cuối cùng rồi ngẩng lên nhìn thẳng vào mắt bà.
Bà Lành ghé sát mắt nhìn vào những hàng chữ ngay ngắn trên tờ lịch xé. Bà im lặng, bà kéo vạt áo nâu lên chùi chùi mấy đầu ngón tay. Một lúc sau, bà với tay kéo chiếc giành mây lại gần, nghiêng vòi ấm rót cho tôi một bát nước chè xanh đầy bọt.
— Thế con tính để nó nuốt chửng con à?
Giọng bà chùng xuống.
— Cháu vẫn mở hàng từ năm rưỡi sáng để đón thợ ca đêm về. Cháu mở cuốn sổ ghi nợ cho mấy bác đạp xích lô với mấy cô quét rác ăn chịu tới cuối tháng. Và cháu tuyệt đối không nói nửa lời về bát phở bên kia phố. Cháu chịu được bảy tuần, bà yên tâm
.
Bà Lành thở dài, không khuyên tôi hạ giá thêm câu nào nữa.
Bảy tuần. Tôi nói ra con số ấy mà trong bụng không biết mình lấy đâu ra.
---
Gió trưa quét một lớp bụi mỏng qua lòng đường. Tôi đẩy chiếc xe gỗ cũ lùi sát vào mép tường, gom đống bát đĩa đã tráng nước sôi vào chiếc xô tôn lớn.
Bên kia dãy nhà số 12, anh Khải bước hẳn ra gờ vỉa hè, hai tay chống nạnh, cặp mắt nheo lại nhìn thẳng sang chỗ tôi. Khách bàn ngoài cùng ăn xong, đứng lên xỉa răng. Anh Khải cất giọng hỏi với qua lòng đường, cố tình rướn giọng cho mấy người đi bộ ngang qua nghe thấy:
— Bao giờ bên ấy mới chịu hạ giá để bà con đỡ khổ thế cô Hằng?
Tôi không đáp lời nào. Nói ra lúc này chỉ biến góc phố thành chỗ cãi cọ cho người ta đứng xem. Tôi cúi xuống góc tủ kính của chiếc xe phở, rút tấm bìa các tông đã vàng ố ra ngoài. Lấy chiếc bút lông dầu màu đen, tôi tô đậm lại từng nét của con số bốn mươi nghìn, tô đi tô lại cho mực thấm đẫm thớ giấy rồi kẹp chặt chiếc kẹp sắt vào thanh gỗ trên cùng, xoay thẳng mặt số ra giữa đường.
Xong xuôi, tôi mở cuốn sổ bìa cứng mới tinh, nắn nót viết chữ
— Sổ nợ xóm thợ
ở trang đầu tiên. Tôi đặt cuốn sổ mới ngay cạnh cuốn sổ bìa xanh cũ kỹ và xấp hoá đơn bán lẻ đóng dấu vuông màu tím của lò mổ chú Bảy.
Phía bên kia, anh Khải nhìn chằm chằm vào tấm bìa các tông vừa được tô lại. Mặt anh giật nhẹ một cái. Anh quay người bước vào trong, gom cọc tiền lẻ hai nghìn năm nghìn trên chiếc quầy gỗ ép, đập mạnh cạnh cọc tiền xuống mặt gỗ cho các mép giấy bằng phẳng rồi bắt đầu lật từng tờ đếm lại từ đầu. Chị Loan tất tả chạy ra thu dọn bàn ăn, giật phắt chiếc bát trên tay một người khách cao tuổi khi ông cụ còn chưa kịp uống nốt ngụm nước dùng cuối cùng.
Họ đã hiểu tôi không bớt một đồng. Cuốn sổ ghi nợ mới mở nằm đó, chưa có tên ai, tôi tin người ăn phở lâu năm nếm một miếng là biết. Nhưng sáu mốt bát sáng nay chưa bằng một nửa cái sáng đoàn kiểm tra ập tới.
Bảy tuần. Tôi bắt đầu đếm từ chiều nay.