Đêm mất điện ở khách sạn Bình Minh

, giọng mẹ khàn đặc.

— Nhưng mẹ vừa mổ lại xong, đêm hôm ai đỡ dậy?

— Bệnh viện có y tá

.

— Tay nghề con đã tới đâu, lỡ người ta chê thì hỏng cả tiếng quán của mẹ

.

Mẹ chống khuỷu tay nhổm dậy, ngón tay trỏ khẳng khiu chỉ thẳng vào túi áo khoác của tôi, nơi cuốn sổ bìa xanh đang cộm lên. Đôi mắt trũng sâu của bà nhìn tôi chằm chằm, không có lấy một nét dao động. Bà biết tôi viện cớ để không phải đi, và bà quyết thay tôi.

— Nấu như tao ghi trong sổ. Mang tạp dề với sổ đi, sáng mai bắt xe sớm sang Vĩnh Hoà

.

Bà nói xong thì buông mình nằm xuống, quay mặt vào bức tường quét vôi vàng bong tróc từng mảng lớn, mắt nhắm nghiền. Tôi ngồi lại trên mép giường sắt, cúi gập mặt vào rổ hành, tỉ mẩn tước từng lớp vỏ úa vàng, cắt từng mẩu rễ trắng bám đầy đất cát. Lần đầu tiên trong đời, tôi phải mang nồi nước của mẹ ra khỏi phố Lò Vôi.

Một mình nơi đất lạ, tôi không biết mình có nấu ra được nồi nước của mẹ hay không.

---

Khu bếp hội thi tay nghề ngành hàng ăn tỉnh Vĩnh Hoà nồng nặc mùi mỡ bò, mùi than củi và khói cay xè mắt. Suốt ba ngày, đeo tấm số báo danh mười bốn trước ngực, tôi làm răm rắp theo từng dòng mực tím mẹ ghi: lửa mấy thanh củi lúc đầu, lúc nào thì rút bớt than hoa, lượng quế hồi hạt mùi cân từng lạng trên chiếc cân đĩa con. Lúc ban giám khảo đọc tên giải ba, tôi nhận tờ giấy khen in nhũ vàng mà người vẫn còn ngơ ngác, vội gấp làm bốn nhét sâu vào túi chiếc tạp dề vải thô trước bụng.

Tôi chỉ nhớ mặt anh thanh niên chở thịt bò cho hội thi. Mấy hôm quanh quẩn góc bếp sơ chế, anh vác từng tảng thịt tươi rói giao cho các đoàn, gặp tôi thì gật đầu chào một tiếng rồi thôi, chưa kịp hỏi tên nhau.

Đêm cuối cùng, khách sạn Bình Minh mất điện từ chín giờ tối. Khách sạn chỉ là dãy nhà ba tầng quét vôi xanh, mùi ẩm mốc bốc lên từ các góc tường. Quầy lễ tân bằng gỗ dán bong mép, ngoài sân tiếng thạch sùng tắc tắc trong bóng tối. Người trực ban ngủ gật dưới ánh nến leo lét, thấy tôi hỏi phòng thì quờ tay lên bảng gỗ treo chìa, móc nhầm cả chùm hai chìa phòng 305 và 307 treo chung một móc đưa sang.

Dọc hành lang tầng ba chỉ còn thứ ánh sáng vàng vọt của chiếc đèn tích điện sắp hết điện. Cánh cửa đầu tiên tôi chạm tay vào đang mở hờ một khe nhỏ.

Men rượu nếp của bữa cơm liên hoan ban nãy dưới tầng trệt vẫn còn làm hai bên thái dương tôi nóng ran. Tôi đẩy cửa bước vào, nghĩ bụng chỉ cần chợp mắt vài tiếng là kịp chuyến xe khách năm giờ sáng về lại Nam Thái với mẹ.

— Ai đấy?

, tiếng một người đàn ông vang lên từ góc giường.

Tôi đứng lại, tưởng anh nào cùng đoàn Nam Thái vào nhầm phòng mình, thì thứ ánh đèn tích điện le lói ngoài hành lang hắt qua khe cửa rọi vào khuôn mặt anh. Anh thanh niên chở thịt bò đang ngồi ở mép giường, chiếc áo cộc tay vắt hờ trên vai, nồng nặc hơi men rượu nếp.

— Mày lấy hộ tao chén nước đấy à?

, anh hỏi rồi ngẩng lên.

Thấy tôi đứng ở bậu cửa, tay còn cầm chùm chìa, anh im bặt. Đôi mắt anh nhìn tôi dưới ánh sáng yếu ớt, một lúc lâu không nhúc nhích. Anh nhận ra tôi, người con gái mấy hôm cặm cụi bên góc bếp lò, và tôi cũng nhận ra anh.

Căn phòng lặng ngắt như tờ, chỉ có tiếng gió lùa qua khe cửa sổ gỗ lạch cạch. Cửa sau lưng tôi vẫn mở. Anh hỏi khẽ tôi có ở lại không, tôi gật đầu. Hai chúng tôi cùng muốn thế, cùng ở lại trong căn phòng tối đó, không một ai bước ra ngoài. Chiếc chăn hoa gấp vuông vức ở chân giường bị kéo tụt xuống.

Bốn rưỡi sáng, trời chưa hửng, sương còn trắng rặng phi lao ngoài sân khách sạn, tôi đã choàng dậy. Tôi với chiếc áo khoác trên thành ghế, mặc vội vào người. Chiếc thẻ gỗ nhỏ xíu tuột khỏi vòng chìa khoá, rơi vào đáy túi tạp dề, nằm im lìm cạnh tờ giấy khen gấp tư. Tôi không gọi anh dậy, lẳng lặng khép cánh cửa gỗ rồi rảo bước ra bến xe, lên chuyến xe sớm nhất rời khỏi Vĩnh Hoà.

Suốt chặng đường, tôi ghì chặt miệng túi tạp dề trong lòng bàn tay.

---

Tiếng nắp nồi va lạch cạch kéo tôi về với đêm khuya ngõ Bến Củi.

Nồi nước hầm xương trên bếp than tổ ong đang sôi lăn tăn, bốc lên hơi nước thơm ngậy mùi thảo quả và gừng nướng. Tôi cầm chiếc muôi gỗ có một cạnh bị cháy lẹm, khẽ vớt từng gợn bọt nhỏ li ti nổi trên mặt nước. Nước trong veo, những mắt mỡ vàng mỏng tang ánh lên dưới ánh đèn đường, thế mà tôi vẫn cứ vớt đi vớt lại ở một góc nồi quen thuộc, như thể sợ chỉ cần ngừng tay là những chuyện cũ sẽ tràn ra.

Tôi đặt muôi lên chiếc đĩa sứ sứt mép, với lấy cuốn sổ bìa xanh đặt trên bậc thềm. Kẹp cái thẻ gỗ vào giữa hai trang giấy ghi công thức hầm nước bò, tôi vuốt phẳng mép tờ giấy khen giải ba đã ố vàng, đè nó lên trên rồi gập cuốn sổ lại thật chặt.

Sau tấm rèm vải hoa ngăn gian ngoài với buồng trong, tiếng thở đều đặn của thằng Tí vọng ra nhè nhẹ. Thằng bé ngủ say, góc chăn mỏng đắp ngang ngực hơi xô lệch.

Nồi nước của mẹ đã đưa tôi sang tận Vĩnh Hoà trong chuyến đi năm ấy. Thằng Tí, chiếc thẻ gỗ, tờ giấy khen ố màu và cả ngần ấy năm trời câm lặng của tôi, tất cả đều mọc ra từ cái nghề bám lấy khói bếp này. Tôi đã đem cả tuổi xuân, cả một phần đời riêng trả trước cho cái nghề gia truyền, trả một món nợ không bao giờ có thể đòi lại được.

Đã trả đắt đến thế, thì từng bát phở múc ra từ nồi nước này không có lý gì tôi phải bớt đi một đồng nào cho thiên hạ vừa lòng.

Tôi đậy nắp lên nồi nước, ấn cho thật khít.