Phường không có thẩm quyền

, giọng tôi khàn nhưng vang khắp căn phòng nhỏ.

— Hộ ông Bùi Văn Bửu số bốn mươi lăm, hộ bà Lê Thị Cúc số bốn mươi chín, hộ anh thợ vá vỏ số năm mươi mốt...

Tôi đọc to từng cái tên trong số hai mươi mốt hộ đã ký. Ông Thạch không ngắt lời, mắt dán chặt vào mép tờ đơn trên bàn suốt lúc tôi xướng tên từng nhà trong xóm. Phía sau lưng tôi, ông Bửu ngồi thẳng lưng ở mép ghế gỗ, còn ông Nhơn khẽ gật đầu theo từng nhịp đọc.

Chị Diệu đỡ lấy hai trang giấy, lật xem kỹ các chữ ký và chỗ tổ trưởng dân phố ký xác nhận ở trang sau, rồi kẹp thẳng vào tập hồ sơ bìa xanh trước mặt. Chị ngồi thẳng lại, hai tay đan vào nhau.

— Cán bộ thụ lý thông báo ý kiến chính thức của uỷ ban nhân dân phường

, chị Diệu nhìn sang phía luật sư Kiệt và ông Thạch.

— Thứ nhất, phiếu kết quả phân tích ADN chỉ có giá trị chứng minh quan hệ huyết thống sinh học, không thay thế cho bản án hay quyết định xác định cha cho con của cơ quan có thẩm quyền. Thứ hai, người cha sinh học của đứa trẻ đã mất, theo luật hiện hành, thẩm quyền xác định cha cho con trong trường hợp này thuộc toà án nhân dân, không thuộc uỷ ban nhân dân cấp xã phường. Khi chưa có phán quyết của toà án, về mặt giấy tờ pháp lý, ông Kha Văn Thạch chưa có bất kỳ quan hệ thân nhân nào với cháu Trần Thị Gạo

.

Chị Diệu ngừng một nhịp, nhấn từng tiếng:

— Uỷ ban nhân dân phường Bến Dầu không có thẩm quyền can thiệp hay bàn giao trẻ em cho người tự nhận là ông nội. Muốn nhận cháu, bên ông phải nộp đơn khởi kiện ra toà

.

Nghe tới câu phường không có thẩm quyền, ông Thạch khẽ thở ra một hơi mỏng. Ông rút chiếc khăn tay vuông vức từ túi áo ngực ra, thong thả lau từng ngón tay khô gầy, rồi đưa chiếc khăn gấp lại cho luật sư Kiệt cầm hộ.

Luật sư Kiệt nhíu mày, chồm người về phía trước:

— Biên bản làm việc của phường từ chối yêu cầu của thân chủ tôi căn cứ vào văn bản hướng dẫn cụ thể nào?

Chị Diệu không nhìn tập tài liệu của ông ta nữa. Chị giơ một ngón tay, chỉ thẳng lên tấm bảng nhôm niêm yết công khai các thủ tục hành chính treo trên bức tường đối diện.

— Thủ tục hộ tịch thuộc thẩm quyền cấp xã phường được quy định rõ trên bảng kia. Mời luật sư đọc lại

.

---

Dãy hành lang lát gạch bông xám của uỷ ban đông nghẹt người. Mấy người thợ quen ở dãy phố Bến Dầu ngồi kín hai hàng ghế inox dài ngoằng, nón cối để trên đùi, mắt đều hướng về cửa phòng tư pháp.

Ông Thạch bước ra trước. Lưng áo sơ mi phẳng phiu, bước chân ông ta đều đặn nện xuống nền gạch, không liếc nhìn ai. Đi được một đoạn, đến chỗ bà Cúc đang ngồi ôm con Gạo trong lòng, bước chân ông ta khựng lại nửa nhịp. Đôi mắt sau tròng kính liếc xuống khuôn mặt nhỏ thó của đứa trẻ, dừng lại chừng một hơi thở rồi lại bước thẳng về hướng cầu thang gạch.

Bà Cúc quàng cả cánh tay kéo con Gạo nép sát vào mạn sườn mình. Mấy người thợ ngồi trên ghế inox đồng loạt ngoái cổ nhìn theo cái lưng thẳng tuột của người đàn ông lạ mặt cho tới khi bóng ông ta khuất hẳn dưới chân cầu thang.

Tôi bước nửa bước về phía con bé, nhưng tiếng gọi của chị Diệu ở quầy một cửa kéo tôi giật lại.

Tôi rút trong túi ra năm tờ một trăm nghìn phẳng phiu nộp vào ô kính thu phí. Bàn tay chạm vào đáy chiếc ví sờn rách khiến ruột gan tôi nhói lên một nhịp. Bốn năm trước, đêm con bé lên cơn sốt co giật giữa cơn mưa rào tháng bảy, trong ví tôi cũng chỉ còn vẻn vẹn ba mươi nghìn đồng rách mép. Tôi đã bế xốc con chạy dưới trời mưa tầm tã sang đập cửa hiệu thuốc đầu ngõ xin nợ gói thuốc hạ sốt, con bé bấu chặt lấy cổ áo tôi khóc ngặt từng cơn. Từ cái đêm ấy, tôi thề với lòng mình là dù có nhịn bữa thì trong túi cũng phải dành ra một khoản phòng khi con bé ốm đau, không để nó phải nếm lại cái lạnh thấu xương của sự thiếu thốn.

— Của anh hết năm trăm nghìn cả lệ phí lẫn sao y hồ sơ

, chị Diệu đưa qua khe kính một tập giấy có đóng dấu treo cùng tờ biên nhận. Chị ngoắc tay bảo tôi ghé sát tai vào khe kính, hạ giọng nói riêng:

— Em đưa văn bản hướng dẫn khởi kiện của bên kia cho anh giữ làm bằng. Nhưng hồ sơ xin nhận con nuôi của anh vẫn đang vướng đúng chỗ xác nhận tình trạng nhà ở, chưa gỡ được đâu. Hơn nữa, nếu bên kia kiện ra toà mà toà xác định ông ấy là ông nội ruột, thì chiếu theo luật, anh muốn làm thủ tục nhận cháu làm con nuôi là phải có sự đồng ý bằng văn bản của chính ông ấy

.

Nghe tới hai chữ chỗ ở, cổ họng tôi đắng ngắt. Tôi cúi đầu gom đống giấy tờ phô tô trên mặt bàn kính.

---

Tôi vừa bước qua cánh cổng sắt của uỷ ban phường, con Gạo đã luồn những ngón tay ấm mềm vào lòng bàn tay tôi, nắm chặt không buông. Con bé ngước cặp mắt đen láy nhìn ông Bửu đang rảo bước bên cạnh, rồi lại nhìn lên mặt tôi, không hỏi câu nào.

— Thế là xong chưa chú?

ông Bửu hỏi, giọng trầm đục quen thuộc của người cả đời đứng sau tấm mặt nạ hàn.

— Xong rồi bác

, tôi đáp, siết nhẹ những ngón tay nhỏ nhắn của con gái trong tay mình.

Tôi tin trên đời này người tử tế cứ cắm cúi làm ăn lương thiện thì trời phật phải để cho yên ổn. Giấy tờ của phường đã nói rõ ràng, người ta đâu thể vô cớ cướp con bé khỏi tay tôi được.

Đầu giờ chiều, nắng rọi xiên qua những tán bàng dọc đường Bến Dầu. Tôi về tới trước cửa chỗ làm của mình, căn nhà số bốn mươi bảy tường vôi tróc lở. Cánh cửa sắt cuốn hoen gỉ vẫn buông ngang, mặt sắt xám xịt chưa có tờ thông báo nào dán lên. Tôi kéo cửa lên, dắt xe của khách để dở từ sáng ra lề đường, định bụng lắp nốt cái xích mới rồi vá mấy cái săm cho bà con trong xóm.

Ông Bửu từ bên xưởng hàn lững thững bước sang. Ông đứng chắp tay sau đít, mắt ngẩng lên nhìn chòng chọc vào khoảng tường phía trên cánh cửa cuốn còn trống trơn.

— Lúc sáng tôi với chú còn trên uỷ ban

, ông Bửu hạ thấp giọng, mắt vẫn nhìn lên khoảng tường trống ấy,

— có hai thằng mặc áo sơ mi trắng, đi xe máy biển số thành phố lạ hoắc tới đây. Bọn nó lượn qua lượn lại mấy vòng rồi ghé quán nước đầu ngõ hỏi dò xem chủ cái nhà bốn mươi bảy này là ai, có chịu bán đứt căn này không

.

Tôi đứng chết lặng giữa nền đất bám đầy dầu mỡ đen nhánh. Câu chị Diệu nói về chỗ xác nhận nhà ở lại dội về trong đầu tôi. Tôi lẳng lặng cúi xuống nhặt cái tuýp vặn ốc dưới gầm xe, đặt khớp vào đầu ốc trục sau xe máy rồi gồng hết sức bình sinh siết mạnh một vòng. Tiếng sắt thép nghiến vào nhau ken két rợn cả người.