Hai việc phải làm

— Tờ này chứng minh huyết thống giữa ông Thạch và bé Gạo. Nhưng trên pháp lý, nó không phải là bản án xác định cha con

, luật sư Toại vỗ nhẹ mu bàn tay lên mặt giấy.

— Nghĩa là trên giấy tờ, ông Thạch hiện vẫn chỉ là người lạ đối với đứa trẻ. Nhưng anh Lực này...

Anh dừng lại, ánh mắt qua gọng kính đè nặng lên ngực tôi.

— ... Anh cũng chưa là cái gì của con bé trên giấy tờ cả

.

Sống lưng tôi lạnh ngắt. Cái sợ của cái ngày cầm tờ phiếu trả hồ sơ năm 2022 quay về, bóp nghẹt cuống họng tôi.

— Phường không có quyền giao cháu cho người tự nhận là ông nội

, luật sư Toại nói tiếp, ngón tay anh lướt xuống tờ biên bản liên ngành có con dấu đỏ tươi ở góc. Anh dừng lại rất lâu ở dòng chữ viết tay phía dưới, rồi lấy cây bút mực xanh gạch dưới một dòng.

— Nhưng tòa án thì có. Khi ra tòa, người ta không xét ai có ba cái tiệm vàng hay ai đi xe máy cà tàng. Tòa xét lợi ích tốt nhất của đứa trẻ. Ba tiệm vàng không thắng được sáu năm nuôi dưỡng, miễn là sáu năm đó anh chứng minh được bằng giấy tờ

.

Anh ngước nhìn tôi, nói chậm từng chữ:

— Tờ biên bản liên ngành này là tờ nặng nhất. Phía bên kia đang nắm lợi thế vì họ có biên bản của đoàn liên ngành. Muốn đấu lại, bắt buộc anh phải có một chỗ ở đạt điều kiện trước khi tòa đưa vụ việc ra xét xử

.

Tôi nuốt xuống một ngụm đắng ngắt trong cổ họng, định mở miệng hỏi về tờ giấy bồi thường ba trăm triệu mà người ta ép tôi ký hôm trước. Nhưng luật sư Toại đã nhặt nó lên, liếc qua khoảng trống ở phần chữ ký rồi bảo:

— Chuyện này để mình xem lại

.

Anh đẩy nhẹ tập hồ sơ về phía tôi, dặn ngắn gọn:

— Từ giờ đến lúc đó, tuyệt đối không ký bất kỳ văn bản thỏa thuận giao nhận cháu nào. Anh nhớ rõ chưa?

---

Tôi gật đầu, nhưng hai tay vẫn ghì chặt lấy mép bàn. Lòng tôi như có lửa đốt. Mấy lời giảng giải về luật pháp, về thẩm quyền của tòa án cứ trôi tuột qua tai. Cái tôi cần bây giờ không phải là nghe giải thích thế nào là đúng, thế nào là sai trên giấy.

— Bây giờ tôi phải làm gì trước, anh Toại?

tôi hỏi, giọng cộc lốc vì mệt mỏi.

— Anh cứ giao việc cho tôi. Bằng tay bằng chân cũng được

.

Luật sư Toại ngả lưng ra thành ghế. Anh tháo chiếc kính cận ra, đưa lên miệng thở một hơi làm mờ đục hai tròng kính, rồi chậm rãi lấy miếng khăn giấy lau sạch.

— Có hai việc

, anh nói, mắt nheo lại nhìn tôi khi chưa đeo lại kính.

— Việc thứ nhất: Giữ lại mọi thứ giấy tờ có chữ viết tay. Bất kể là giấy gì, cũ kỹ ra sao, liên quan đến con bé hay đến việc anh nuôi nó. Việc thứ hai...

Anh đeo kính vào, nhìn thẳng mắt tôi:

— ... Bằng mọi giá phải tìm cho ra một người đã có mặt lúc con bé chào đời. Lời khai của người có mặt lúc đứa trẻ ra đời có giá trị nặng hơn mọi sự suy đoán trên giấy tờ

.

Tôi sững người. Ngón tay cái của tôi vội vã thò vào túi áo trong, miết mạnh lên mặt thép lành lạnh, nhẵn thín của cây cờ lê số 14 mà tôi mang theo người từ cái tối dọn đồ của con bé sang nhà bà Cúc.

— Tôi... tôi không biết nó đẻ ở đâu

, tôi nghe tiếng mình run lên, đục ngầu.

— Ba giờ sáng sáu năm trước, tôi đang vá vỏ trong tiệm số 47 thì nghe tiếng khóc, ra tới cửa thấy nó nằm trong cái giỏ nhựa đặt ngay vạch sơn trước cửa

.

Luật sư Toại lặng đi. Đôi lông mày anh nhíu lại, bàn tay đang cầm cây bút mực khựng giữa chừng. Anh lặng lẽ mở cuốn sổ bọc da trên bàn, dằn đầu bút xuống, ghi nhanh một dòng chữ ngắn.

Cái thở dài nhẹ của người đối diện làm tôi thấy xấu hổ đến đắng chát. Sáu năm trời bế nó trên tay, đút từng thìa cháo, thức trắng những đêm nó sốt mọc răng, vậy mà tôi chưa từng một lần đi hỏi xem con mình đã sinh ra ở đâu, ai đã đón nó vào đời.

— Trong cái giỏ nhựa hôm đó

, luật sư Toại ngẩng lên, giọng trầm xuống hẳn,

— có để lại cái gì không anh?

— Có...

tôi nuốt nghẹn,

— có một mảnh giấy

.

---

Trời chiều sập xuống nhanh. Mới hơn sáu giờ mà cái ngõ nhỏ trước tiệm sửa xe đã đỏ quạch màu đèn đường.

Tôi ngồi trên chiếc ghế gỗ thấp bệt trước cửa nhà bà Cúc, giữa những tiếng xèo xèo của chảo mỡ rán đậu bên quán nước vỉa hè. Mở cái hộp thiếc đựng bánh quy cũ ra, tôi trút toàn bộ những gì bên trong xuống mặt bàn. Tờ thông báo không gia hạn hợp đồng thuê mặt bằng nằm trên cùng, dưới nó là tờ biên bản phường giao tạm thời nuôi dưỡng; cả hai đều đánh máy, tôi gạt sang một bên rồi lọc lấy những tờ có chữ viết tay.

Mảnh giấy ố vàng nằm ở đáy giỏ nhựa năm ấy được tôi vuốt phẳng, đặt riêng sang một bên. Cạnh đó là mấy trang giấy sổ học sinh tôi tự tay ghi lại từng mũi tiêm chủng của con Gạo, nét chữ nguệch ngoạc lẫn vệt mỡ xe máy. Tờ giấy cuối cùng là tờ giấy kẻ ngang đã ngả màu cánh gián, chữ viết bằng bút mực tím của ông chủ nhà cũ viết cho tôi từ năm 2018, cho phép tôi tự dựng thêm cái gác xép bằng sắt hộp

— để cậu Lực có chỗ nuôi con bé

, bên dưới có chữ ký và con số chứng minh nhân dân của ông.

— Bố ơi...

Một bàn tay nhỏ xíu, ấm, chạm vào khuỷu tay tôi. Bé Gạo ghé sát mặt vào bàn, đôi mắt tròn xoe nhìn xấp giấy mỏng dính.

— Hôm nào mình mới được về nhà mình hả bố?

Tôi cúi xuống, không nhìn thẳng vào mắt con, mắt vẫn dán vào xấp giấy trên bàn.

— Bố đang lo. Ít hôm nữa xong việc rồi bố đón về

.

Tôi lén nhìn qua bên kia đường, không để con bé thấy. Cửa cuốn sắt của tiệm số 47 vẫn kéo kín, im lìm như một khối sắt gỉ. Cuốn sổ ghi nợ bìa xanh, ghi tiền thay xăm vá lốp của người ta mấy năm nay, vẫn nằm trong cái kho sau cánh cửa đã dán giấy niêm phong đóng dấu đỏ, cũng là chữ viết tay, nhưng tôi không cách nào lấy ra được.

Bà Cúc bước ra, kéo chiếc ghế gỗ ngồi xuống bên cạnh. Bà đeo chiếc kính lão dây đeo lồng qua cổ, lặng lẽ nhìn tôi chia xấp giấy thành hai chồng riêng biệt. Bà không hỏi một câu nào, chỉ đập tay lên vai tôi một cái thật đau rồi đứng dậy, đi vào sau tấm vách tôn mới dựng, chèn lại góc mùng cho bé Gạo đang ngáp ngắn ngáp dài.

Tôi gom ba mảnh giấy có chữ viết tay bỏ lại vào hộp thiếc, nghe tiếng nắp sắt sập lại khô khốc. Lần đầu tiên sau sáu năm, tôi biết mình không thể cứ ôm con rồi lủi thủi làm một mình được nữa. Muốn giữ được con Gạo, tôi phải đi tìm người.

Nhưng tìm ai, khi đến cả cái tên của người đàn bà đã đẻ ra con bé, tôi cũng chưa một lần được biết?