Đơn xin cấp lại hồ sơ thuyền viên

Mấy ngày liền bố ra cảng cá Cửa Mòi đứng nhìn người ta cân cá ở vựa rồi về vá lưới ở hiên. Con cá mập con bị móc rách bụng từ chuyến biển nào còn treo trên sào, khô quắt lại, tanh um cả khoảng sân đất nện. Bà hàng xóm gánh thúng cá nục đi qua ngó vào, nhìn bố ngồi cuộn từng sợi cước nylon vàng rộm, rồi gật gù như thể nhà này sắp có người đi biển lại. Tôi nhìn nét mặt đăm chiêu của bố, sợ cãi bố thì một sáng nào đó bố bỏ đi lần nữa. Tôi đặt tờ giấy kẻ ô lên mặt bàn nhựa, vuốt mép giấy cho phẳng, mắt nhìn chăm chăm vào mấy ngón tay mình. Bố vừa gỡ lưới vừa bảo nhà đang nợ bà Mót tiền mâm giỗ, thằng Tèo còn hai năm học phổ thông, chỉ cần lấy lại bằng thuyền trưởng với sổ thuyền viên là đi biển được, đi biển thì trả nổi. Tôi vừa mím môi viết đơn cho bố, trong bụng vừa tính giữ bộ hồ sơ năm người kia để tìm cách chạy tiếp. Viết xong mấy dòng xin trả lại sổ thuyền viên, chứng chỉ cùng sổ lương, tôi ghi tên và ngày sinh thật của bố vào góc dưới, rồi đẩy sang cho bố ký. Bố cầm bút, bàn tay sần sùi bám đầy nhựa hàu ấn mạnh xuống, nét mực đen hằn cả sang mặt sau tờ giấy. Bộ hồ sơ năm người kia, tôi xếp lại dưới đáy cặp, chưa dám nói với bố. Hai bố con cầm đơn sang tận cửa công ty.

---

Biển hiệu chữ đỏ treo trên khung sắt, vệt rỉ chảy xuống loang lổ dưới nắng chiều. Bảng công nợ viết phấn trắng cạnh két sắt, những con số dồn lại từ mấy mùa biển động. Ông Cự thấy hai bố con bước vào thì buông bút, cười hề hề rồi tự tay rót nước ấm vào hai cái chén sứt mẻ, bảo anh em mình cả chứ có lạ gì nhau. Ông cầm lá đơn đọc chậm hai lượt, dừng mắt rất lâu ở dòng tên và ngày sinh thật của bố, một bên lông mày giật giật rồi mới chuyển cho người văn thư ngồi góc phòng. Người văn thư cúi đầu lúi húi viết giấy biên nhận, liếc bố một cái rồi lại cúi xuống gõ lạch cạch. Bố đứng thẳng người ở bậc cửa, hai bàn tay thô ráp nắm vào rồi mở ra, mắt không nhìn về phía cái bàn làm việc to sụ. Lúc tiễn ra cửa, ông Cự vỗ vai bố, nói nhẹ nhàng mà lạnh ngắt rằng người trong giấy tờ đã chết thì làm sao cấp lại chứng chỉ được, phải sống lại đã, mà sống lại thì khoản tiền bảo hiểm sáu nhà đã nhận tính sao đây. Tôi siết quai cặp hồ sơ đến trắng khớp tay, mắt không rời cái ngón ông Cự vừa gõ lên tờ giấy. Người văn thư nhét tờ biên nhận hẹn trả lời trong mười lăm ngày vào tay tôi, đóng cửa lại cái rầm. Tôi gấp tờ biên nhận làm bốn, nhét sâu vào đáy cặp.

---

Tối hôm ấy, trong gian nhà dưới, khói nhang quẩn quanh bàn thờ, tôi đặt tờ biên nhận lên mặt bàn nhựa đỏ, lấy cái chén chặn một góc rồi kể lại cho Tèo nghe chuyện đã nộp đơn. Tèo nghe xong liền trợn trừng mắt hỏi lại rằng vậy nhà mình đang đi xin xỏ chính cái thằng đã giật sập nồi cơm của sáu gia đình kia à, rồi nó sút chiếc dép lê của nó đập mạnh vào chân tường cái cốp. Câu nói của nó chạm đúng chỗ tôi sợ từ lúc ở công ty bước ra, tôi nghe trong ngực nặng xuống. Tôi đứng dậy, xách ấm nước ra hiên tưới cho chậu quất cằn cỗi ngoài sân rồi mới quay vào. Bố ngồi dựa lưng vào vách tường ngoài hiên, nghe tiếng dép đập thì khựng lại tay vá lưới, thở hắt ra một hơi. Nhà giờ chỉ còn đúng năm trăm hai mươi nghìn tiền mặt trong cái hộp sắt, mà khoản nợ bà Mót một triệu hai vẫn treo lơ lửng đầu ngõ. Mười lăm ngày hẹn trả lời ngắn ngủn ấy rồi sẽ moi ra cái gì đây?