Hàng hai, bàn tay đặt trên vai

.

Tôi ngồi giữ lưng cho thẳng. Ba chữ

— con nhỏ đó

rớt xuống mặt kính như một hòn đá, nhưng tôi không chớp mắt. Người đàn bà này chưa có nửa lời xin lỗi về trò dơ bẩn trưa hôm nọ, nghĩa là cái thế của tôi chưa mất. Tôi còn ngồi lỳ được ở đây, thì cánh cửa bước vào căn nhà này vẫn chưa khép lại.

Bên cạnh tôi, Khôi chống hai cùi chỏ lên mặt bàn, mặt anh đanh lại mỗi lần bà Thục thốt ra chữ

— cô

nhạt thếch. Đằng sau quầy bếp, Chi đang cầm dao lột trái bưởi, mắt nó chốc chốc lại đảo từ má nó sang tôi. Hai anh em họ đều đang nín thở chờ xem tôi sẽ bật khóc hay đứng dậy bỏ về. Nhưng tôi chỉ nhìn lên lối cầu thang bậc gỗ ở góc nhà, nơi hai lần tới đây tôi chưa từng được đặt một ngón chân lên.

Bà Thục chậm rãi xếp từng quả xoài từ giỏ sang cái mâm đồng nhỏ, đoạn hất cằm về phía tôi:

— Cô bưng mâm trái cây này lên bàn thờ nhỏ trên lầu hai thắp giùm tôi ba cây nhang. Sẵn tiện lên đó mà ngó nghiêng cho biết nhà biết cửa, sau này còn phận sự mà lo

.

Tôi đứng dậy, hai tay đỡ lấy cái mâm mát lạnh, trong lòng thoáng hụt một nhịp: bà cho tôi bước lên đó để tôi quen dần, hay là muốn kiếm thêm một cái cớ để bắt lỗi?

---

Mâm trái cây nặng, kéo trĩu hai cổ tay tôi theo từng bậc gỗ. Lối lên lầu hai có một khoảng chiếu nghỉ khá rộng, nơi ánh sáng từ giếng trời hắt xuống rọi thẳng vào tấm khung kính viền gỗ gụ treo trên tường. Đó là tấm ảnh kỷ niệm hai mươi năm thành lập công ty vật tư điện nước Thái Lộc, phóng lớn cỡ nửa manh chiếu, chụp ba hàng người đứng chen chúc trước tấm băng rôn đỏ chót.

Tôi dừng chân lại, mâm đồng vẫn tì chặt vào bụng. Tiếng dép của bà Thục dưới phòng khách vẫn lẹp kẹp đi lại. Nấn ná thêm vài chục giây là thể nào dưới nhà cũng có tiếng gọi với lên. Không rảnh tay để quẹt bụi hay ghé sát vào mặt kính, tôi chỉ có thể nghiêng người, căng mắt dò từng gương mặt từ hàng đầu tiên.

Mắt tôi lướt qua hàng thứ nhất toàn mấy ông bụng phệ mặc áo com-lê, rồi sững lại ở hàng thứ hai.

Đứng chếch về bên trái là một người phụ nữ trạc tuổi bà Thục, tóc uốn lọn ngắn, mặc áo sơ mi trắng cổ cứng bẻ thẳng nếp, cổ đeo sợi dây chuyền vàng sợi mảnh. Một bàn tay bà đặt hờ lên vai người đàn ông đứng phía trước. Trên ngón áp út của bàn tay ấy là một chiếc nhẫn vàng có mặt đá vuông, một hạt to nằm chính giữa, mấy hạt tấm nhỏ chạy viền một bên thành hình cánh cung.

Cổ họng tôi khô khốc, phải nuốt nước bọt tới hai lần.

Mười năm qua, trong căn phòng trọ ẩm thấp, chiều thứ bảy nào má tôi cũng nhắc lại chuyện chiếc nhẫn cũ. Hồi còn đi làm, thứ bảy nào má cũng lau nó, nên lần nào kể má cũng tả từng hạt đá: hạt chủ nằm giữa sáng như mắt mèo, ba hạt tấm viền cạnh hình cánh cung. Mười năm trời, trăm lần như một, chiếc nhẫn đó tôi nhắm mắt cũng vẽ lại được.

Chiếc nhẫn trong tấm ảnh kia, từ thế đá cho tới cách xếp hạt tấm, giống hệt lời má kể.

Dưới nhà có tiếng ho húng hắng của bà Thục. Tôi siết chặt gờ mâm đồng cho mấy quả xoài khỏi lắc lư, cắn răng bước tiếp lên những bậc thang còn lại, đặt mâm lên bàn thờ rồi quay trở xuống thật nhanh.

---

Bà Thục đang ngồi chờ ở bàn khi tôi bước xuống lại phòng khách. Tôi kéo ghế ngồi vào chỗ cũ, nhấp một ngụm nước lọc rồi mới cất giọng đều đều:

— Tấm hình trên chiếu nghỉ chụp đông vui quá bác há, công ty mình mở được lâu năm dữ vậy rồi hả bác?

.

Tôi hỏi bâng quơ như một đứa con gái tò mò chuyện làm ăn nhà chồng. Bà Thục nghe nhắc tới công ty thì cái vẻ lạnh lùng trên mặt dãn ra đôi chút, lưng thẳng lên, giọng cũng lớn hơn hẳn:

— Hồi đó kỷ niệm hai mươi năm, làm mấy chục bàn tiệc dưới nhà hàng lớn ngoài phố. Thời đó công ty làm ăn khấm khá, người làm đông cả trăm mạng

.

Bà đứng dậy, bước tới gần chân cầu thang, đưa ngón tay chỉ trỏ lên hướng lầu hai rồi quay nhìn Khôi:

— Khôi, mày nhớ năm đó không? Ba mày còn khỏe, đứng ngay giữa hàng đầu đó. Còn hàng thứ hai, người đứng cạnh thằng cha quản kho là cô Hường. Đỗ Thị Hường, kế toán trưởng đó cô. Cô ấy làm với nhà này hai mươi hai năm ròng, coi như người nhà cả rồi. Tiền bạc thu chi, giấy tờ thuế má trong cái công ty Thái Lộc này xưa nay ai mà không phải qua tay cô ấy

.

Tôi cúi mặt nhìn xuống hai vạt áo, cố ghìm cho cơ mặt mình không giật:

— Dạ, con cảm ơn bác cho con lên thắp nhang với coi nhà cửa

.

Chi đứng sau tủ bếp nãy giờ, thấy tôi ngồi im chịu trận mà không hề tỏ vẻ bực dọc, nó khẽ gật đầu với tôi một cái đầy ngụ ý rồi mới bưng đĩa bưởi ra bàn. Bà Thục vẫn thao thao kể về những chuyến đi nghỉ mát của công ty những năm hoàng kim, giọng không chút đề phòng, trong khi chính miệng bà vừa đọc ra cái tên của người đeo chiếc nhẫn tôi tìm bao nhiêu năm nay.

---

Gió chiều thổi thốc vào mặt khi Khôi chở tôi rời khỏi con đường Cây Sộp. Xe vừa quẹo vào đầu hẻm 47 xóm Rạch Vông, tiếng máy nổ chậm dần rồi tắt ngúm trước cái quán nước mía đầu ngõ. Khôi gạt chân chống, quay người lại nhìn tôi, cặp chân mày hơi nhíu:

— Sao tự nhiên hôm nay Trang hỏi nhiều về chuyện công ty của ba anh vậy?

.

Tôi với tay kéo lại cái quai túi xách đang trễ xuống cánh tay, ngẩng lên nhìn thẳng vào mắt anh:

— Em hỏi cho biết việc nhà anh thôi, sau này có chuyện gì cũng đỡ bỡ ngỡ

.

Tôi giữ ánh mắt đó lâu hơn mức bình thường một chút. Khôi nhìn tôi vài giây, thở hắt ra như trút được mối lo tôi giận má anh, rồi gật đầu đề máy xe:

— Ừ, em vô nghỉ đi, đừng để bụng lời má nói

.

Xe anh vừa khuất sau khúc quanh, tôi đẩy cánh cửa sắt bước vào phòng. Trên chiếc bàn nhựa xanh ở giữa nhà, xấp vé số má kẹp sẵn dây thun cho sáng mai vẫn nằm đó, má chắc còn ngồi bán ngoài chợ Tân Hoà chưa về.

Tôi ngồi xuống chiếc ghế nhựa, lẩm nhẩm lại trong miệng từng chữ một: Đỗ Thị Hường, kế toán trưởng công ty vật tư điện nước Thái Lộc hai mươi hai năm.

Hình ảnh bàn tay đeo chiếc nhẫn qua lớp kính trên chiếu nghỉ hiện lên rõ mồn một trong tâm trí tôi. Nhưng một tấm ảnh treo trên tường nhà người ta thì không gỡ xuống đem đi được, trên mặt đá cũng chẳng ghi ngày tháng nào. Muốn lật lại cái án oan của má, tôi không thể trông vào một tấm hình chụp chung.

Phải có một nơi nào đó ngoài căn nhà đường Cây Sộp, một chỗ còn lưu giữ chứng từ, sổ sách có ghi ngày tháng rành rành, thứ mà người ngoài nhìn vào không ai chối cãi được.