Lỗi gõ ở trang bốn

Anh ta thở hắt ra một hơi, vươn tay rút từ ngăn tủ dưới lên một xấp giấy kẹp ghim, đẩy qua khe kính.

— Đây là bản phương án của Công ty cung ứng nhân lực Tín Dương, đơn vị được chọn. Bên họ nộp sớm trước hạn năm ngày, các điều khoản gọn ghẽ, sát thực tế. Em cầm về mà tham khảo

.

Tôi đón lấy xấp giấy, chưa kịp nói lời cảm ơn thì người đàn ông mặc áo sơ mi kẻ sọc đứng sau đã chen lên đặt cặp táp xuống bàn. Tôi bước ra ngoài hành lang, nắng trưa ngoài sân bê tông hắt vào chói mắt, nhưng lòng bàn tay tôi lại lạnh toát.

Về tới bàn làm việc của mình ở công ty, tôi đặt xấp giấy của Tín Dương xuống bên cạnh chiếc cốc sứ sứt quai, hít một hơi thật sâu rồi mới lật trang bìa. Cái bìa màu xanh nhạt, in dòng chữ Công ty cung ứng nhân lực Tín Dương to đùng ở giữa. Tôi lật tiếp sang trang mục lục.

Ngón tay tôi khựng lại.

Cỡ chữ, cách căn lề, cả cái kiểu ngắt dòng ở đầu mục thứ ba, y hệt như bản thảo tôi đã thức trắng mấy đêm liền để gõ. Tôi lật nhanh từng trang, tim đập thình thịch dưới lần áo sơ mi. Thứ tự các tiêu chí đánh giá nhà thầu phụ, quy trình đối chiếu danh sách đóng, cách tính mức đóng cho từng xưởng, tất cả đều là chữ của tôi, câu cú của tôi, chỉ thay mỗi tên công ty. Riêng phần điều khoản rà soát hồi tố năm năm về nghĩa vụ đóng chế độ cho người lao động mà tôi đã kỳ công cân nhắc từng chữ, nay biến mất sạch sành sanh, không để lại một dấu vết.

Tới trang bốn, mắt tôi dán chặt vào dòng thứ bảy từ trên xuống. Ở chữ

— nghiêm ngặt

, ngón tay tôi ngày ấy gõ nhầm thành

— nghiêm ngắt

, ngón tay trượt từ dấu nặng sang dấu sắc, lúc rà lại tôi đã sơ ý bỏ sót. Nay nó nằm trơ trọi ngay giữa trang giấy mang tên Tín Dương.

Đầu ngón cái tôi miết nhẹ lên vết mực in của cái chữ sai ấy. Mùi gỗ mít cũ kỹ từ chiếc bàn ngoài sân nhà mẹ bỗng ùa về, quyện với tiếng dế kêu râm ran sau rặng tre cuối xóm Bãi Sau. Buổi tối hôm gõ trang bốn này, trời nồm ẩm bí bách, tôi phải bê máy tính ra sân ngồi cho thoáng, chiếc đèn học hắt một quầng sáng vàng vọt xuống mặt gỗ. Thằng Tũn ngồi trên chiếc ghế đẩu bên cạnh, hai chân đung đưa, tay xoắn tít cái quai cặp sách đã sờn chỉ. Nó ngáp một cái rõ dài, giọng nhừa nhựa:

— Mẹ ơi, mẹ gõ xong trang này chưa, còn mấy trang nữa thì vào ăn cơm, con đói meo rồi

. Tôi xoa đầu nó, bảo ráng đợi mẹ nốt trang này thôi, rồi cắm cúi gõ tiếp, thành ra vội vàng mà gõ nhầm.

Bây giờ, cái lỗi gõ của buổi tối hôm ấy đang nằm gọn trong phương án thắng thầu của một công ty khác, nộp trước hạn tới năm ngày. Không phải trùng ý tưởng. Cũng chẳng phải ngẫu nhiên.

Ai trong cái văn phòng này đã chạm tay được vào bản thảo của tôi trước ngày công ty đem nộp?

---

Buổi chiều, không khí trong phòng nhân sự đặc quánh tiếng quạt trần quay lạch cạch. Tôi cầm bản in của Tín Dương đi thẳng sang bàn em Thương, đặt xuống trước mặt em.

— Thương này, em ngó qua bản phương án trúng thầu bên ban quản lý gửi về xem

.

Em Thương đang cắm cúi bấm máy tính, nghe tiếng tôi thì ngẩng lên, liếc qua trang bìa rồi lật lật mấy tờ đầu. Em nhún vai, giọng nhẹ tênh:

— Thì bên kia họ cũng làm nghề cung ứng nhân sự lâu năm rồi chị, quy trình quanh đi quẩn lại cũng chừng ấy bước, nghĩ giống nhau là chuyện bình thường mà chị

.

Nói dứt lời, em kéo ngăn kéo bàn làm việc ra, thò tay vào lục lọi một thoáng rồi lại đẩy sập ngăn kéo vào, chẳng lấy thứ gì lên cả. Tôi đứng nhìn bàn tay em đặt lại lên bàn phím, lòng lạnh đi một nhịp.

Tôi cầm xấp giấy đẩy cửa bước sang phòng anh Huấn sát vách. Anh Huấn đang ngồi ký chứng từ, thấy tôi bước vào thì ngước mắt nhìn qua gọng kính. Tôi không nói nhiều, đặt tập giấy xuống bàn, dùng hai ngón tay vuốt lại các mép giấy cho thật bằng phẳng rồi mới mở sẵn trang bốn, đẩy về phía anh.

— Anh Huấn xem giúp em dòng thứ bảy trang bốn này

. Tôi nói chậm rãi, từng tiếng một.

— Chữ nghiêm ngắt gõ sai dấu này là lỗi của em tối hôm làm bản thảo. Toàn bộ mục lục, cách ngắt dòng, cả điều khoản rà soát hồi tố năm năm bị cắt đi, đều là từ bản của phòng mình mà ra

.

Anh Huấn cầm xấp giấy lên, mắt lướt nhanh qua trang bốn rồi lật ngược lại nhìn cái bìa mang tên Tín Dương. Sắc mặt anh trầm xuống, đôi lông mày rậm nhíu chặt lại. Anh đứng dậy đi tới bên bình thủy tinh rót một cốc nước lọc, đặt xuống trước mặt tôi, rồi quay lại ghế ngồi, tay vẫn giữ khư khư xấp giấy, quên bẵng việc rót nước cho chính mình.

— Em cứ về bàn làm việc đi

. Anh Huấn nói, mắt vẫn để ở cái tên công ty in trên bìa.

— Chuyện này để anh xem lại đã

.

Anh không hỏi thêm tôi một câu nào về trang bốn, cũng chẳng hỏi tôi lấy bản in này từ đâu ra. Tôi bước ra khỏi phòng anh, khép cửa lại, trong đầu chỉ còn lởn vởn hình ảnh cái ngăn kéo bàn em Thương vừa mở ra rồi đóng sập lại không lấy gì.

Nếu anh Huấn bảo để anh xem lại, thì người đầu tiên anh gọi vào hỏi sẽ là ai?

---

Tối hôm ấy, gió từ phía bãi bồi thổi vào xóm Bãi Sau mang theo hơi nước ngai ngái mùi bùn non. Tôi ngồi trên chiếc ghế gỗ ngoài sân gạch đỏ, đặt bản phương án của Tín Dương lên mặt bàn, lấy tay vuốt cho các góc giấy phẳng phiu rồi mới áp điện thoại lên tai.

Đầu dây bên kia, tiếng Ninh vang lên gọn lỏn, xen lẫn tiếng còi xe ngoài đường cái:

— Cậu nói thật à? Chắc chắn là bản của cậu?

.

— Tớ thuộc lòng từng dấu chấm phẩy

. Tôi hạ giọng, liếc nhìn về phía cửa buồng.

— Chiều nay tớ đưa cho anh Huấn xem rồi, anh ấy chỉ bảo để xem lại. Tớ tính sáng mai xin nghỉ nửa buổi, chạy qua bên khu công nghiệp dò thử xem ai bên Tín Dương đứng tên nộp bản này, với lại hỏi dò mấy mối quen xem họ lấy nguồn từ đâu

.

— Đừng có dại

. Ninh ngắt lời tôi ngay lập tức, giọng đanh lại.

— Cậu nghe tớ, giữ chặt lấy bản in đó, cất kỹ vào, tuyệt đối giữ im cho tớ. Cậu vác mặt đi hỏi bây giờ khác nào tự tay gõ cửa báo cho người ta biết là cậu đã phát hiện ra rồi. Đợi xem động tĩnh trong công ty cậu thế nào đã

.

Tôi cắn chặt môi, bực bội dâng lên tới tận cổ nhưng chẳng tìm được lý lẽ nào để cãi lại nó. Ninh nói không sai, tôi đang đứng ngoài sáng, còn kẻ lấy bản thảo của tôi lại nấp kỹ trong bóng tối.

— Ừ, tớ biết rồi

. Tôi thở dài, tắt máy, đặt điện thoại úp xuống mặt bàn.

Bên cạnh tôi, thằng Tũn nãy giờ vẫn ngồi trên chiếc ghế đẩu, hai tay xoắn tít cái quai cặp sách, đầu nghiêng nghiêng nhìn xấp giấy trên bàn. Nó khẽ hỏi, giọng nhỏ xíu:

— Mẹ ơi, mẹ còn đọc mấy trang nữa hả mẹ?

.

Câu hỏi của con rơi vào khoảng sân vắng, giống hệt buổi tối tôi ngồi gõ trang bốn hồi tháng Hai. Cổ họng tôi bỗng cay xè. Tôi nhìn trân trân xuống những viên gạch đỏ đã mòn vẹt dưới chân mình.

Tiếng dép lê lẹt xẹt vang lên từ phía chái bếp. Mẹ tôi đi ngang qua bàn, ánh mắt bà dừng lại một thoáng trên tập giấy có in cái tên công ty lạ hoắc, nhưng bà không hỏi nửa lời, chỉ lẳng lặng vén rèm bước vào buồng.

Tôi cất kỹ bản in của Tín Dương vào ngăn tủ có khóa. Tôi chọn cách đứng yên theo lời Ninh dặn, nhưng trong lòng tôi hiểu rõ, kẻ đã ra tay lấy cắp công sức của tôi chắc chắn sẽ không chịu đứng yên.

---

Chừng năm hôm sau, khi sương sớm ngoài cổng khu công nghiệp còn chưa tan hết, tôi đã bị gọi thẳng vào phòng anh Huấn.

Cửa phòng vừa khép lại, anh Huấn đã ném phịch một phong bì giấy màu nâu xuống mặt bàn. Từ bên trong trượt ra một tờ giấy đánh máy không có chữ ký người gửi, kèm theo một xấp ảnh in màu dày cộp.

— Em tự cầm lên mà xem đi

. Giọng anh Huấn lạnh băng, không còn giọng xuề xòa như mọi khi.

— Đơn tố cáo nặc danh gửi thẳng cho ban giám đốc công ty mình, và gửi cả sang ban quản lý khu công nghiệp

.

Tôi cầm tờ đơn lên. Những dòng chữ đen kịt nhảy múa trước mắt: tố cáo Trần Thị Khuyên lợi dụng chức vụ nhân sự, tự ý truy cập hệ thống dữ liệu người lao động để tra cứu thông tin cá nhân nhằm trục lợi riêng. Tôi lật sang xấp ảnh bên dưới. Tim tôi như rơi tõm xuống đáy giếng. Từng tấm ảnh chụp rõ mồn một màn hình điện thoại của tôi, ghi lại chi tiết ngày giờ, họ tên từng người lao động, và con số bốn mươi mốt lần tra cứu mà tôi đã làm giúp đám công nhân xưởng Nương Phát ngoài quán nước bà Hến hồi năm ngoái.

Tôi ngẩng lên, chạm phải ánh mắt dò xét đầy lạnh lẽo của anh Huấn. Cái câu tôi hứa với anh ngày mới nhận việc, rằng sẽ giữ kín dữ liệu người lao động, giờ quay ngược lại thành bằng chứng chống tôi. Tôi tiếc cái tủ hồ sơ lao động bao nhiêu công sắp xếp, và sợ mất luôn chỗ làm, chỗ kiếm tiền nuôi thằng Tũn.

Tôi cố trấn tĩnh, đưa tay xếp chồng ảnh lại cho thật bằng mép, hít một hơi rồi nói chậm rãi:

— Anh Huấn, bốn mươi mốt lần tra cứu này là em làm giúp công nhân bên xưởng Nương Phát. Họ bị nợ chế độ, không biết cách kiểm tra thông tin đóng góp của mình nên nhờ em tra hộ cho rõ ràng để đi khiếu nại, em không hề nhận một đồng nào của ai cả

.

Anh Huấn không ngồi xuống, anh bước tới bên cửa sổ, kéo mạnh tấm rèm vải sẫm màu che kín ánh nắng bên ngoài, rồi quay lại nhìn tôi.

— Bốn mươi mốt lần ấy là gì, người ta chụp ảnh gửi rành rành ra đây rồi

. Anh chỉ tay xuống xấp ảnh trên bàn.

— Em nói em làm hộ, vậy biên bản xác nhận đâu? Có giấy tờ gì chứng minh em làm việc công tâm không, hay chỉ là lời nói suông của một mình em?

.

Tôi cứng họng. Trong túi xách của tôi lúc này chỉ có mỗi bản in của Tín Dương, còn tờ biên bản có chữ ký của bà Nương và chiếc hộp thiếc đựng phiếu lương của mẹ vẫn đang cất kỹ ở nhà. Tôi không có lấy một mảnh giấy nào trong tay để chìa ra ngay tại đây.

Tôi cúi xuống nhìn lại xấp ảnh trên mặt bàn. Mấy tấm chụp màn hình này được chụp từ phía sau lưng bàn làm việc của tôi ở văn phòng, lúc điện thoại tôi để mở trên bàn, còn những tấm ảnh chụp cảnh tôi ngồi mở máy ở quán nước bà Hến lại được chụp từ bên kia đường. Kẻ gửi lá đơn này vừa nắm được tài liệu trong phòng nhân sự, vừa theo dõi sát sao cả việc riêng của tôi ngoài giờ làm. Lá đơn này chắc chắn đi ra từ chính căn phòng sát vách kia.

Anh Huấn thở dài, tiến lại gần bàn, lặng lẽ gấp tờ đơn cùng xấp ảnh bỏ gọn vào chiếc cặp da đen của anh.

— Chuyện này vượt quá quyền hạn của anh rồi

. Anh nói, ánh mắt nhìn tôi như nhìn một người xa lạ đã cố tình giấu giếm anh suốt bấy lâu.

— Anh sẽ giữ lá đơn này để báo cáo lên ban giám đốc xem xét

.

Tôi bước ra khỏi phòng anh Huấn, trong tay chẳng còn gì, ngoài bản in phương án của Tín Dương nằm trong cặp. Ngoài hành lang, cô tạp vụ đang đẩy xe lau sàn đi ngang qua, thấy mặt tôi trắng bệch thì khựng lại, liếc nhìn cánh cửa phòng trưởng phòng vừa đóng sập sau lưng tôi rồi vội vàng cúi đầu đẩy xe đi thẳng, vẻ mặt đầy ái ngại như vừa chứng kiến một người sắp bị đuổi việc.

Tôi đứng chôn chân giữa hành lang vắng. Ở nhà lúc này vẫn chỉ có chiếc hộp thiếc cũ và một người bị hại đang chờ tôi đòi lại công bằng, trong khi kẻ thù giấu mặt đã nắm thóp cả việc công lẫn việc tư của tôi. Không biết ngày mai, ban giám đốc sẽ đặt lên bàn tôi quyết định gì.