Tờ chi tiêu và mấy người mang thước dây

.

---

— Tiền chợ búa thuốc men mấy hôm nay tôi ghi rành rọt từng đồng ở đấy

, tôi nói, giọng trầm xuống hết mức có thể.

— Mày tự viết thì mày ghi hươu ghi vượn gì chả được!

, bác Bảy vung tay, giọng the thé chọc vào tai người nghe.

— Gạo một trăm tám mươi nghìn, cá khô với mắm một trăm hai mươi nghìn, thuốc huyết áp một trăm năm mươi nghìn. Tiền này từ túi thằng Tám ra chứ từ đâu? Mày lấy tư cách gì giữ tiền của nó?

.

Ông Chiến vừa bước vào quán, chiếc mũ cối cắp bên nách. Thấy ồn ào, ông kéo ghế ngồi xuống góc bàn, mở cuốn sổ tay bìa bọc da đen, đặt lên đùi, mắt nhìn quanh một lượt nhưng chưa vội lên tiếng.

Dì Tư đang đứng bên thùng nước sôi, liền với tay xuống ngăn dưới của tủ kính, rút ra cuốn sổ ghi nợ bọc bằng tờ lịch cũ có in hình chữ Phúc đỏ chói.

Cái bìa lịch sờn mép ấy làm ngực tôi thắt lại. Những buổi trưa nắng chang chang thuở nhỏ, tôi cũng ngồi trên chiếc ghế gỗ thấp tè này ngóng mẹ đi chợ về, nhìn dì Tư lật cuốn sổ tương tự để ghi chịu cho mẹ từng lạng đường cát, lạng mỡ phần. Lúc ấy dì còn trẻ, tay thoăn thoắt gọt từng củ khoai cho tôi ăn đỡ đói.

Tôi bấm đầu móng tay vào lòng bàn tay để giữ mình đứng yên, mắt dán chặt vào những vết xước tròn trên mặt bàn nhựa.

Dì Tư không thèm nhìn bác Bảy, lật sang trang của tháng này rồi đẩy thẳng cuốn sổ qua trước mặt ông Chiến:

— Bác Chiến xem đi. Thằng Tám nó sang quán tôi mua gì, thiếu bao nhiêu, chú này ra trả thay từng hào tôi đều ghi cả vào đây. Chẳng sai một đồng

.

Ông Chiến cầm cuốn sổ lên, ngón tay lần theo từng nét mực tím rồi ngước mắt nhìn tôi:

— Chú giúp việc nhà ông Tám nhớ đấy, hạn trình giấy tờ vẫn còn, lo liệu cho sớm trước khi hết ngày

.

Bác Bảy thấy ông Chiến cúi xuống ghi vào sổ thì hậm hực cuốn tròn tờ phô tô lại, nhét tọt vào túi quần rồi đứng phắt dậy, đi thẳng ra ngõ mà không thèm chào ai một câu.

---

Khách uống nước lục tục tản đi khi nắng bắt đầu lên cao qua tán bàng. Dì Tư cặm cụi thu dọn mấy chiếc cốc thủy tinh mang ra góc chậu rửa phía sau quán. Tôi bước theo, chỉ muốn nói một lời cảm ơn ngắn gọn rồi về.

Nước xối lanh canh trong lòng chậu nhôm. Dì Tư vừa kỳ cọ chiếc ly uống trà vừa hạ giọng gọi đúng cái tên cúng cơm của tôi:

— Thằng Minh, dì nhìn cái lưng mày bước vào quán hôm đầu tiên là dì nhận ra ngay rồi

.

Tôi giật thót, liếc nhanh ra phía ngõ. Tôi ghé sát lại, giọng nài nỉ:

— Dì Tư, con xin dì giữ kín giùm con. Cha con giờ tính khí thất thường, để ông biết chuyện lúc này là ông gắt lên rồi sinh bệnh, khổ lắm dì ơi

.

Dì Tư úp chiếc ly thủy tinh lách cách lên rổ nhựa, kéo vạt áo cánh lau khô hai bàn tay nhăn nheo. Dì nhìn tôi, lặng lẽ gật đầu một cái thật dứt khoát. Rồi không nói thêm lời nào, dì quay ngoắt ra bàn ngoài, cầm ấm nhôm rót thêm nước vào cái chén vẫn còn non nửa.

---

Ba ngày sau, nắng sớm rọi xiên qua cánh cổng sắt han gỉ, in những vệt dài loang lổ lên nền sân xi măng nứt chân chim. Tôi đang quét sân thì bác Bảy dắt theo hai người đàn ông lạ mặt, tay lỉnh kỉnh thước dây bản to và máy đo đạc điện tử, hùng hổ bước tới.

Tôi bước nhanh ra chặn giữa hai cánh cổng:

— Bác Bảy đưa người lạ vào nhà làm gì đấy?

.

Bác Bảy không thèm dừng bước, giơ tay đẩy mạnh vào vai tôi gạt sang một bên:

— Chú giúp việc lấy giấy tờ gì mà đứng chắn ở đây? Người làm thuê mà đòi quản chuyện chủ nhà à?

.

Bác mở phanh chiếc cặp da cũ, rút ra một tờ trích lục thửa đất cùng tờ giấy hẹn có đóng dấu đỏ chót, giơ lên trước mặt tôi như để dằn mặt:

— Đất này có người trả một tỷ sáu rồi. Còn thằng Tám thì trung tâm dưỡng lão ngoài thành phố đã nhận, giấy hẹn đây, mồng hai tháng năm người ta đón, mỗi tháng bốn triệu tám tao lo. Hôm nay đo lại ranh giới cho rõ ràng rồi tính chuyện sau

.

Hai người đàn ông kia lập tức kéo sợi thước dây kim loại xoèn xoẹt, rải dài từ chân tường rào băng qua giữa khoảng sân.

Cha tôi đang ngồi trên chiếc ghế nhựa đỏ ở góc hiên, ngơ ngác nhìn những vệt thước màu vàng sáng loáng chạy qua chân mình. Ông lẩm bẩm hỏi đi hỏi lại:

— Mấy người này là ai? Vào sân nhà tôi làm cái gì thế?

.

Nói rồi ông cúi xuống, hai bàn tay gầy run run cẩn thận dời đôi dép tổ ong cũ rích sao cho hai mũi dép quay thẳng tắp ra phía cổng ngõ.

Tôi bị xô dạt vào mép trụ cổng han gỉ, hai bàn tay siết lấy thanh sắt lạnh ngắt.

---

Ông Chiến từ ngoài đường bước vội vào sân, tay cầm cuốn sổ ghi chép quen thuộc. Tôi vội bước tới gần ông:

— Ông Chiến, ông xem giùm, nhà đang yên lành sao bác Bảy lại kéo người tới đo đạc thế này?

.

Ông Chiến lật cuốn sổ tay, mặt nghiêm lại nhìn tôi:

— Công dân cứ bình tĩnh. Tôi nhắc lại, hạn trình giấy tờ tùy thân của anh sắp hết rồi đấy, lo liệu trình báo cho xong đi

.

Nói xong, ông Chiến quay sang phía bác Bảy:

— Bác Bảy cho tôi xem lại giấy tờ trích lục thửa đất nào

.

Tấm thẻ căn cước mang tên thật của tôi vẫn nằm im lìm dưới đáy ba lô trong góc buồng. Tôi quay lưng bước lại chỗ vòi nước ngoài góc sân, mở hết cỡ cho nước xối xả rồi lấy giẻ cọ đi cọ lại chiếc chậu nhôm đã sạch bong từ lâu.

Sợi thước dây kim loại kéo căng qua vị trí cha tôi đang đặt chiếc ghế nhựa. Ông nhìn sợi dây dưới chân, rồi nhìn những người lạ mặt đang cắm cọc ngắm nghía. Đôi vai ông run lên bần bật, giọng ông gắt lên một tiếng the thé:

— Đi ra! Nhà tôi không đo đạc gì hết!

.

Nhưng quát chưa hết câu thì hơi thở ông nghẽn lại, tiếng gắt tắt ngang. Ông lồm cồm đứng dậy, lết từng bước nặng nhọc vào trong buồng rồi kéo then cài cửa đánh cạch một tiếng dứt khoát.

Mấy vệt vôi trắng vạch xong đường đo giữa sân. Ông Chiến hí hoáy ghi thêm vài dòng vào sổ rồi cùng hai người đo đạc và bác Bảy lục tục kéo nhau ra về.

---

Tối hôm ấy, gian nhà khách chìm trong bóng tối lờ nhờ. Bát cơm nguội ngắt đặt trên mâm nhôm kê sát cửa sổ. Tôi bước lại gần cửa buồng, giơ tay định gõ, nhưng bên trong không một tiếng động.

Tiếng bước chân gấp gáp ngoài thềm làm tôi quay lại. Hạnh bước vào, đặt phịch chiếc túi y tế xuống góc bàn gỗ:

— Anh để yên cho ông nghỉ, đừng gọi lúc này

.

Tôi đứng chết lặng, nhìn chiếc bát sứt nằm úp nguyên ở đầu bàn ăn. Từ hôm tôi về, bữa nào cha cũng xới cơm đầy vào cái bát ấy rồi đặt xuống chỗ trống, bảo của thằng Minh, chốc nó về ăn; ăn xong lại lặng lẽ đổ ngược vào nồi. Tối nay cái bát nằm úp nguyên, chưa một hạt cơm.

Tôi với lấy mảnh giẻ, miết mãi một chỗ trên mặt bàn gỗ, giọng khản đặc:

— Cứ để họ mang giấy tờ tới đo mãi thế này thì mất nhà mất đất lúc nào không hay

.

Hạnh nhìn chiếc bát úp trên bàn một lúc lâu rồi kéo chiếc khẩu trang y tế xuống cằm, hít một hơi thật sâu:

— Bảy năm qua một mình em không ngăn nổi mưu tính của bác Bảy đâu. Lần này phải nhờ dì Tư, kéo cả xóm ra mới giữ được

.