Trạm Truyện · truyện gốc · đọc 10 phút · 1.982 từ
Tiếng ổ khoá đồng rơi xuống nền xi măng kêu cạch một tiếng khô khốc, rồi cánh cửa xếp màu xanh trước quầy vé số đầu ngõ Ba Cây Mít bị kéo giật sang một bên, rít lên nghe đến rợn người. Tôi vừa xách giỏ rau từ chợ về tới đầu ngõ, bước chân khựng lại ngay dưới gốc mít cụt ngọn. Hơn một tháng nay, từ cái chiều anh ta kéo hé một gang cho cả ngõ xem cái máy tắt rồi sập xuống, cánh cửa này vẫn đóng im ỉm, vậy mà chiều nay Lân lại tự tay mở khoá.
Anh ta lôi cái ghế nhựa đỏ bạc màu ra đặt chình ình giữa khoảng sân xi măng trước quầy, rồi ném phịch cuốn sổ bìa carton dày cộp lên mặt ghế, bên gáy vẫn buộc lủng lẳng chiếc bút vỏ nhựa xanh bằng sợi dây nilon. Cuốn sổ chín năm của mẹ anh ta, chia hai cột sáng chiều, mỗi ngày một dòng chữ tay của bác, ghi từ hồi tôi còn học cấp ba. Tay tôi trong túi áo khoác bóp chặt tờ giấy ô ly gấp tư, móng tay ấn lún vào từng nếp gấp.
— Anh Lân, anh lôi sổ của bác Mão ra làm gì thế?
. Tôi bỏ giỏ rau xuống, bước nhanh tới, mắt dán chặt vào cột ghi buổi chiều bên trang giấy đang mở.
Lân không thèm nhìn tôi, ngón tay cái bật cái bật lửa ga màu vàng. Ngọn lửa xanh lè liếm vào góc bìa carton.
— Làm gì à? Dọn rác cho sạch nhà sạch cửa chứ làm gì!
.
Tôi lao tới định giật cuốn sổ ra, nhưng Lân đã bước ngang một bước, giơ cánh tay chắn ngang ngực tôi, vai anh ta gồng lên cứng như thanh sắt. Anh ta quay mặt ra phía ngoài ngõ, gào lên cho cả xóm nghe thấy:
— Bà con cô bác xem đây này! Quầy này của mẹ tôi, đồ trong quầy là của mẹ tôi! Ở đây chẳng có giấy tờ nào chứng minh cho ai hết, nhà tôi không giữ hộ ai cái gì! Tờ vé ấy mà đến tay tôi thì tôi cũng đốt!
.
— Anh Lân, anh điên rồi à, đó là sổ làm ăn của bác Mão!
. Tôi gào lên, cố lách qua cánh tay đang chặn cứng của anh ta, nhưng sức con gái làm sao đẩy nổi một thằng đàn ông làm nghề giàn giáo.
Mấy người ngồi uống trà đá bên quán vỉa hè bỏ dở chén nước, đứng cả dậy xúm lại xem. Một bà bán hàng rong chống đòn gánh đứng ở rìa đám đông, nhìn ngọn lửa đang bén dần vào gáy sổ của chính mẹ Lân rồi lại liếc sang phía trong ngõ, ánh mắt tò mò như đang chờ xem nhà nào mất nhiều hơn. Mùi bìa carton cháy khét lẹt bốc lên nồng nặc, quyện với mùi nhựa chảy. Sợi dây nilon buộc chiếc bút xoắn lại, chảy thành từng giọt đen sì nhỏ tong tong xuống mặt ghế nhựa đỏ rồi rơi lách tách xuống nền xi măng. Từng trang giấy kẻ ngang cong vồng lên, mép giấy hoá đen, ăn dần vào những dòng chữ mực tím run rẩy của bác Mão ở cột buổi chiều.
Cái ghế nhựa đỏ này, chiều nào đi làm về tôi cũng thấy bác Mão ngồi vắt chân lên một góc, vừa quạt nan vừa ghi chép cho mấy ông thợ hồ trong xóm. Có lần mưa dầm tháng Bảy, nước hắt ướt cả góc sổ, bác lấy cái khăn mặt cũ thấm từng trang một, miệng lẩm bẩm rằng chữ nghĩa của thiên hạ, mất một nét là mất cái tình với hàng xóm láng giềng.
Bây giờ, những nét chữ ấy đang cuộn tròn thành tàn bay lả tả. Tiếng dép lê lẹt xẹt vội vã vang lên từ trong ngõ, bố tôi chạy ra tới nơi, chiếc mặt nạ hàn vẫn gác ngược trên đỉnh đầu, áo bảo hộ lấm tấm bụi xỉ. Ông đứng sững lại cách cái ghế nhựa chỉ ba bước chân. Cuốn sổ đã cháy quá nửa. Bố tôi không nói một lời nào, chỉ đưa ngón cái bên phải lên chà mạnh vào vệt sẹo bỏng trên lưng bàn tay trái của mình, chà đi chà lại cho tới khi vùng da sần sùi ấy đỏ tấy lên, mắt nhìn đăm đăm vào chỗ lửa đang liếm nốt mấy tờ cuối, cho tới khi nó lụi hẳn thành một đống tro đen xì, mỏng tang, chỉ cần một cơn gió nhẹ là vỡ vụn.
---
Tôi lùi lại đứng nép vào thân cây mít cụt ngọn ngay đầu ngõ, rút điện thoại bấm gọi cho chị Nhàn. Chuông đổ tới hồi thứ tư chị mới bắt máy, đầu dây bên kia ồn ào tiếng quạt trần và tiếng lật giấy sột soạt.
— Chị Nhàn ơi, thằng Lân nó vừa mang cuốn sổ bìa carton của bác Mão ra đốt sạch trước cửa quầy rồi!
. Tôi kẹp điện thoại vào vai, rút tờ giấy ô ly gấp tư trong túi áo ra, tay run run chực ghi.
— Nó đốt ngay trước mặt bao nhiêu người trong ngõ, như thế ra toà có tính là nó huỷ chứng cứ để hại chính nó không chị?
.
Đầu dây bên kia im lặng mất vài giây, tiếng lật giấy dừng hẳn. Giọng chị Nhàn trầm xuống, rành rọt từng chữ một:
— Đoan nghe chị nói này. Cuốn sổ đó là tài sản riêng của bà Mão, nó chỉ thành chứng cứ khi phía bên kia tự nguyện giao nộp, mà toà cũng chưa ra quyết định thu giữ. Việc Lân đốt sổ thì tổ dân phố có thể ghi nhận vào biên bản, nhưng toà không thể dựa vào đống tro đó để kết luận thay cho tờ vé số được
.
Tôi nghiến chặt răng, ghi vội mấy chữ vào mép tờ giấy ô ly.
— Vậy chẳng lẽ mình chịu thua nó à chị? Cả ngõ này ai chẳng biết cái lệ chiều của bố em với bác Mão!
.
— Chị nói thật để em với bác chuẩn bị tinh thần
. Tiếng chị Nhàn thở hắt qua loa điện thoại.
— Từ hôm nay cái lệ chiều của bác không còn một chữ viết tay nào nữa, chỉ còn lời bà Mão làm chứng, mà bà thì chưa nói được. Hôm nay là ngày thứ bốn mươi hai rồi, hạn chỉ còn mười tám ngày nữa thôi Đoan ạ
.
Mười tám ngày. Tôi nhìn xuống mặt giấy trước mặt, những con chữ vừa ghi bỗng nhoè đi. Chị Nhàn dặn thêm mấy câu về phiên hoà giải sắp tới rồi cúp máy. Tôi ngẩng lên nhìn ra khoảng sân trước quầy vé số. Bác Dậu tổ trưởng dân phố vẫn đứng cạnh đống tro, chiếc còi nhựa đen treo trước ngực áo sơ mi, bác lúi húi ghi mấy dòng vào cuốn sổ tay bìa da rồi gấp lại, quay lưng đi thẳng về phía cuối ngõ, không nói với ai một câu. Cạnh đó, chú Cẩn cũng lẳng lặng dắt chiếc xe máy cà tàng ra khỏi đầu ngõ, không thèm liếc nhìn bố tôi lấy một cái.
Lân đá văng cái ghế nhựa đỏ vào bên trong quầy, kéo sập cánh cửa xếp màu xanh xuống, tra ổ khoá bấm đánh tách một tiếng rồi sải bước đi thẳng về phía vựa giàn giáo ngoài mặt phố. Tôi đứng nhìn theo bóng từng người rời đi, nắng chiều chỉ còn một vạt mỏng, bóng cây mít đổ sẫm xuống nền xi măng, mà chẳng có một ai ngoái đầu nhìn lại đống tro đen đang bị gió thổi tản ra từng mảng nhỏ trên nền xi măng.
---
Tối hôm ấy, bóng đèn tuýp ngoài hiên nhà cấp bốn hắt thứ ánh sáng vàng vọt xuống góc sân nhỏ. Bố tôi ngồi trên chiếc ghế đẩu thấp, cúi gằm mặt xuống bàn hàn đã nguội từ chiều. Mùi dầu máy quyện với mùi khói tro hồi chiều dường như vẫn còn quẩn quanh đâu đây.
Tôi ngồi đối diện với ông qua cái bàn sắt lỉnh kỉnh kìm búa, trải tờ giấy ô ly lên đùi, tay miết phẳng những nếp gấp.
— Bố ơi, sổ cháy hết rồi. Bây giờ trong tay mình còn lại thứ gì để đi kiện với người ta nữa?
.
Bố tôi không ngẩng đầu lên, bàn tay sần sùi vẫn đặt trên thanh sắt nguội lạnh. Ông đáp đúng một câu:
— Còn bà Mão
.
Tôi nhìn chằm chằm vào đỉnh đầu điểm bạc của bố, cổ họng nghẹn lại. Bác Mão vẫn đang nằm trên giường bệnh tuyến tỉnh, mấy hôm nay mới nuốt được chút cháo loãng, mắt mở ra nhìn được người nhưng miệng chưa thành một tiếng nào thì lấy gì mà làm chứng. Tôi cúi xuống, ngón trỏ dò theo từng dòng chữ mình đã ghi chép suốt mấy ngày qua trên tờ giấy ô ly.
Dòng đầu tiên ghi cuộc gọi của bố ra quầy chiều hôm ấy, mười bảy giờ hai mươi hai phút, chỉ kéo dài vỏn vẹn bốn mươi giây, giờ giấc in rành rành trong bản kê cuộc gọi của nhà mạng. Ngay dưới là giờ in tờ vé trong dữ liệu máy, mười bảy giờ hai mươi tư phút, hai phút sau khi bố cúp máy. Dòng thứ hai là lời kể của chú Cẩn về khoảnh khắc bác Mão đổ gục xuống lúc đang kéo cánh cửa xếp của quầy, hơn bốn mươi phút sau khi cúp máy. Dòng thứ ba ghi vội lời chị Nhàn hồi chiều về mười tám ngày còn lại. Và dòng cuối cùng, dòng tôi đã chép đi chép lại từ hôm đứng ở cổng viện, ghi bàn tay trái nhăn nheo của bác Mão khẽ nhúc nhích, sờ lên ngực áo bệnh nhân rồi vỗ nhẹ hai cái.
Tôi dừng ngón tay rất lâu ở hai dòng cuối cùng ấy. Trong đầu tôi bỗng văng vẳng tiếng bác Mão cười khà khà một buổi trưa năm ngoái ngoài quán nước vỉa hè trong ngõ, nhưng tôi không nhớ nổi hôm ấy bác cười chuyện gì, chỉ thấy hai dòng chữ cứ như muốn kéo nhau lại. Tôi cầm bút, kẻ một đường thẳng đậm nét nối từ dòng ghi lúc bác Mão đổ bên ghế nhựa xuống thẳng dòng ghi cái vỗ tay lên ngực áo bệnh nhân, rồi gấp tờ giấy làm tư, nhét sâu vào túi áo.
Ngoài sân, bố tôi đã đứng dậy từ lúc nào. Ông không nhìn tôi, lầm lũi đi thẳng ra phía cổng sắt. Tôi bước theo ra tới hiên thì thấy ông đang đứng lặng trước cánh cửa xếp màu xanh đã khoá kín bên kia đường, bóng lưng còng xuống in lên mặt đường nhựa tối om. Tôi đứng sau lưng bố, lẩm nhẩm đếm lại từng thứ ít ỏi mà bố đang nắm trong tay: một dòng ghi bổ sung trong biên bản của công an phường, một bản kê cuộc gọi của nhà mạng, một lá đơn phản tố đang chờ ngày mở phiên hoà giải, một văn bản tạm hoãn chi trả vẫn còn hiệu lực, và ngoài ra không còn lấy một chữ viết tay nào của suốt chín năm trời.
Cánh cửa xếp xanh vẫn im lìm như một bức tường sắt. Giấy tờ về cái lệ chiều coi như không còn, bác Mão vẫn nằm đó chưa thể mở miệng, mà hạn thì chỉ còn mười tám ngày. Tờ vé chiều hôm ấy rốt cuộc đang nằm ở đâu, và liệu hai bố con tôi có kịp tìm ra nó trước khi thời hạn khép lại hay không.