Mười một trên mười bốn

Trời mưa mai vũ đổ liên tục từ sáng, nước trên mái ngói chảy thành dòng xối xuống rãnh sân, đường trong ngõ Trúc Loan lép nhép bùn đất. Xưởng nghỉ cưa mấy hôm nay vì gỗ ẩm mưa cưa ra không đều thớ, Trần Tiểu Mãn ở lại trông xưởng, lau chùi lại mấy món đồ nghề cho quen tay. Nhân lúc rảnh việc, tôi khoác áo mưa đạp xe sang nhà họ Ôn lấy nốt hòm đồ nghề tôi để lại đó từ hồi hay sang sửa vặt cho nhà này, bánh xe cán qua mấy vũng nước đọng bắn tung lên ống quần. Ông Ôn Kiến Hoa không có nhà, đang ở vựa ông Tô lo chuyện lô ván, chỉ có bà Hạ Tú Cần, Ôn Nhu và Ôn Bội ở nhà. Tôi gọi cửa trước, đứng đợi dưới mái hiên cho nước mưa nhỏ giọt từ vành mũ vải xuống vai, dù trong chùm chìa mang theo người vẫn còn nguyên chìa cửa sau nhà này. Ôn Bội chạy ra trước, thấy áo mưa tôi ướt sũng liền quay vào lấy cái khăn khô đưa cho tôi lau mặt, không nói câu nào, chỉ đứng nhìn tôi lau xong mới quay đi gọi chị ra mở cửa chính.

Ôn Nhu ra mở cửa, thấy tôi đứng ngoài mưa thì tránh sang một bên mời vào. Cô mặc áo len mỏng, tóc buộc gọn sau gáy, dáng đứng vẫn quen như hồi hai gia đình còn qua lại thường xuyên. Tôi vào trong, đi thẳng ra góc nhà nơi vẫn để hòm đồ nghề, thấy hòm còn nguyên chỗ cũ, khoá vẫn cài, bụi phủ mỏng trên nắp gỗ. Ôn Nhu đi theo tôi vào trong, không nói gì, chỉ đứng cạnh nhìn tôi kiểm lại từng món đồ trong hòm, cái đục, cái búa nhỏ, cuộn dây thừng, đủ cả không thiếu món nào. - Xưởng anh dạo này đỡ hơn chưa? Cô hỏi, giọng nhỏ, mắt nhìn xuống cái hòm chứ không nhìn tôi. Tôi đáp gọn, bảo vẫn còn đơn hàng cầm cự được. Cô gật đầu, quay ra đứng nhìn màn mưa ngoài sân qua khung cửa, hai tay khoanh trước ngực. Tôi khoá lại hòm cho chắc trước khi xách lên, cái khoá cũ kêu tách một tiếng quen thuộc. Ôn Nhu đứng nhìn tay tôi làm việc đó, môi mấp máy như định hỏi thêm điều gì rồi lại thôi.

Trên đường ra, tôi đi ngang cánh cửa buồng trong, thử đẩy một cái thấy cửa hơi kẹt, phải dùng vai đẩy thêm mới mở hẳn ra. Ôn Nhu đứng gần đó thấy vậy liền mở tiếp mấy cánh cửa khác cho tôi xem, ngăn kéo tủ bếp kéo ra nửa chừng rồi khựng lại, cánh tủ chè cũng phải nhấc lên một chút mới đẩy được hết cỡ. Tôi đứng nhìn từng chỗ một, tay sờ lên mép gỗ chỗ mộng ăn khớp, chậm rãi nói ra đúng một câu luật gỗ: - Mùa mưa gỗ nở theo bề ngang nhiều hơn theo chiều dọc thớ, chỗ mộng nào đóng khít mùa khô thì mùa này kẹt.

Tôi đi hết một vòng nhà, đếm từng chỗ mộng một. Cửa buồng trong kẹt phải dùng vai đẩy, ngăn kéo tủ bếp kẹt nửa chừng, cánh tủ chè kẹt phải nhấc lên mới mở được, ba chỗ ấy tôi lay thử hai lần cho chắc. Cửa sau mở nhẹ tênh dù bản lề cũ, cửa kho chứa đồ kéo ra vào êm ru, cửa sổ phòng khách đẩy một cái là bật mở, những chỗ trơn tôi cũng thử lại một lượt, tay lần theo từng đường mộng để cảm cho đúng độ khít. Tới chỗ ngăn kéo bàn thờ, chỗ mộng cuối cùng trong số mười bốn, tôi kéo thử hai lần thấy trơn liền khép lại. Ba chỗ kẹt. Mười một chỗ còn lại đều chừa khe cho bề ngang, khe chừa đúng một li rưỡi, kiểu chừa mà cả huyện thành này tôi chỉ thấy ở tay bố tôi và tay tôi. Tôi nói ra con số: - Mười bốn chỗ, ba chỗ kẹt, mười một chỗ không kẹt. Tôi xách hòm đồ nghề lên, bước ra phía cửa chính.

Ôn Nhu đi theo tôi hết vòng nhà từ lúc nãy, tay cô chạm lần lượt vào từng cánh cửa tôi vừa thử, đếm theo đúng nhịp tôi đếm, môi mím lại không nói một tiếng nào. Ôn Bội đứng ở cửa bếp từ đầu, tay cầm cái muôi canh, nhìn cả hai chúng tôi đi qua đi lại trong nhà mà không lên tiếng hỏi gì, mắt cô đảo qua đảo lại giữa tôi với chị mình. Có lúc cô định bước ra hỏi gì đó, mở miệng rồi lại thôi, quay vào bếp cắm cúi vo lại rổ rau. Bà Hạ Tú Cần đứng bên bếp lửa đảo nồi canh, không ngẩng lên nhìn, mùi canh hầm bốc lên thoảng tới tận chỗ tôi đứng.

Bà Hạ Tú Cần múc một bát canh nóng bưng ra, đặt vào tay tôi: - Ăn bát canh nóng đã, a Trạm. Mưa thế này về là ốm. Tôi cảm ơn bà, xin phép không ăn, chỉ đứng nán lại một lúc cho đỡ ướt áo mưa rồi xin phép ra về. Ra tới cửa chính, mưa vẫn rơi đều ngoài sân, tôi khoác lại áo mưa, xách hòm đồ nghề bước ra bậc thềm. Ôn Nhu đứng ngay sau lưng tôi, không nói một câu tiễn nào. Tôi xuống bậc thềm được ba bước thì nghe tiếng cửa khép lại.

Ra tới đầu ngõ, tôi mới sực nhớ trong chùm chìa treo ở thắt lưng vẫn còn nguyên chiếc chìa cửa sau nhà họ Ôn, chiếc chìa tôi giữ từ hồi còn hay sang sửa đồ lúc sáng sớm. Tôi đạp xe chậm dần giữa mưa, mấy hạt mưa lớn tạt vào mặt lạnh buốt, nghĩ tới mười một chỗ mộng vừa đếm được trong ngôi nhà ấy, hai mươi bốn tháng công một mình tôi bỏ ra sửa từng cánh cửa và từng ngăn kéo, không một dòng nào trong đó lọt vào cuốn sổ chi tôi vẫn giữ. Cửa sau, cửa kho, cửa sổ phòng khách, ngăn kéo bàn thờ, ngăn kéo bàn nước, cánh tủ áo buồng ngoài, mười một trên mười bốn, con số ấy cứ lặp lại trong đầu tôi suốt quãng đường về.

Về tới xưởng, Trần Tiểu Mãn vẫn ngồi lau đồ nghề dưới mái hiên, thấy tôi về ướt sũng liền chạy ra đỡ hòm đồ giúp. Cậu xách hòm vào trong, lau khô từng món rồi xếp lại đúng chỗ cũ trong kho. Xếp xong, cậu ngẩng lên hỏi tôi: - Thầy ơi, nhà đó mộng cửa hỏng nhiều không? Tôi đáp cậu mười một trên mười bốn. Cậu gật đầu, cúi xuống lau nốt cái đục cuối cùng trong hòm.