Đất bạc dần

Một buổi chiều trời đã trở rét, tôi hẹn Chu Ngộ ở quán trà phố Nam Trì. Từ ấm trà giữa bàn, hơi nước bốc lên phả một lớp mờ mỏng lên mặt kính cửa sổ. Phía ngoài, mấy chiếc xe đạp dựng sát tường đọng sương thành từng giọt nhỏ chảy xuống yên xe. Tôi chọn quán này thay vì dẫn thẳng cô ấy về nhà số 7. Tôi muốn nói hết mọi chuyện trước khi cô ấy lần đầu tiên bước qua cánh cổng đó. Tôi không muốn để cô ấy phải nghe dở chừng điều gì ngoài ngõ. Chu Ngộ ngồi đối diện, hai tay ôm chén trà nóng. Cô lặng lẽ nhìn tôi chờ đợi, không giục giã, cũng không hỏi lấy một câu. Tôi rót thêm nước sôi vào ấm, làm đầy lại hai chén rồi mới bắt đầu kể. Tôi cố giữ giọng thật đều, không vấp đoạn nào. Bàn tay tôi đặt trên mặt bàn gỗ đã bóng lên vì bao lượt khách tì tay.

Tôi kể cho Chu Ngộ nghe về tờ đăng ký kết hôn bố tôi ký ngày mười hai tháng chín. Chữ ký trên đó nghiêng hẳn về bên trái, khác hoàn toàn những chữ ký khác của ông. Luật sư Đàm đã xác nhận tờ giấy đó là thật. Tôi kể tiếp chuyện cô Cẩm đã ra vào sân nhà số 7 từ tháng tám năm ấy, tức gần hai năm trước ngày bố tôi mất. Điều này sớm hơn nhiều so với hôm cô đứng ở cổng xin thắp hương. Tôi kể luôn cả tờ thoả thuận tài sản vợ chồng ký ở phòng công chứng Hoè Thành ngày mùng ba tháng ba năm ngoái. Văn bản ghi rõ nhà cửa và mọi đồ đạc là của riêng bố tôi, cô Cẩm không có phần nào. Chu Ngộ im lặng nghe hết, không một lần ngắt lời. Cô chỉ thỉnh thoảng khẽ gật đầu, ánh mắt không rời khỏi hai bàn tay tôi đang xoay chén trà trên bàn.

Chu Ngộ đặt chén trà xuống bàn, tiếng sứ chạm vào gỗ khô khốc vang lên trong quán vắng. Cô nhìn thẳng vào mắt tôi, thấp giọng hỏi một câu tôi không kịp chuẩn bị: - Anh định để cô Cẩm ở nhà đó tới bao giờ? Tôi mở miệng định đáp rồi lại ngậm lại. Cổ họng tôi khô khốc dù vừa uống một ngụm trà nóng, ngón tay dưới gầm bàn siết chặt lấy thành gỗ. Cô vẫn trầm mặc ngồi chờ, không giục thêm câu nào. Hai tay cô đặt lại trên đùi, ánh mắt không hề nao nghiêng. Tôi ngồi im mất hồi lâu, cuối cùng chỉ lắc đầu, thú nhận mình không có câu trả lời cho việc đó.

Chiều muộn, tôi dẫn Chu Ngộ về nhà số 7. Cô Cẩm đang ở ngoài vườn, tay cầm chiếc cào nhỏ dọn mấy gốc rau tàn. Trời rét căm, hơi thở của cô phả ra thành từng vệt trắng mỏng. Mấy luống đất gần hàng rào đã trơ từ lâu. Chỉ còn luống thứ tám và vài luống gần cổng là còn lơ thơ mấy hàng cải muộn. Ngẩng đầu thấy chúng tôi, cô khẽ gật đầu chào Chu Ngộ. Tay cô vẫn không ngừng cào, lại cúi xuống làm tiếp mà không nói thêm câu nào.

Chu Ngộ đứng nhìn mấy luống đất trống, hỏi cô mùa này còn trồng được thứ gì nữa không. Cô Cẩm khựng lại một nhịp, ngừng tay cào rồi bình thản đáp: - Đất trồng lâu năm phải đổi luống, mỗi loại rau nó rút một nhóm chất riêng trong đất, luống nào năm ngoái trồng cà thì năm nay phải đổi sang thứ khác. Không đổi là đất bạc dần, rau lên còi, không lớn nổi. Chu Ngộ khẽ à lên một tiếng, gật gù ra chiều hiểu, rồi hỏi thêm về mấy luống cải đang lên gần cổng.

Tôi đứng cạnh hàng rào nghe hết những lời đó. Hai tay tôi đút túi áo khoác cho đỡ lạnh, chân giẫm lên lớp lá khô đã mục vụn. Tôi gật đầu cho có rồi nhìn sang chỗ khác, trong lòng vẫn còn vướng câu hỏi Chu Ngộ ném ra ở quán trà lúc chiều.

Cô Cẩm đặt cào xuống, vào bếp rót ấm nước nóng mang ra mời khách. Bàn tay cô rót nước thật đều, không sánh ra ngoài một giọt. Chu Ngộ đón lấy chén nước, cất tiếng cảm ơn cô Cẩm rõ ràng ngay từ lần đầu, không vấp một nhịp. Cô Cẩm đáp lại một câu xã giao ngắn rồi quay ra vườn làm tiếp, không hỏi Chu Ngộ câu nào riêng tư. Chu Ngộ nhìn theo bóng cô khuất sau hàng rào, không nói thêm gì với tôi về chuyện đó.

Trời sẩm tối rất nhanh. Chúng tôi ra khỏi cổng nhà số 7, đi bộ về phía đầu ngõ. Mấy nhà quanh đó đã tụ lại bên gốc hoè, chuyền tay nhau ấm trà nóng chống rét. Mấy bà đứng co ro trong áo bông dày, bàn tán chuyện Tết năm nay ăn sớm hay muộn, ai về quê ngày nào, chợ huyện nghỉ mấy hôm. Chu Ngộ đứng nghe một lúc, khẽ hỏi tôi năm nay ăn Tết ở đâu. Tôi đáp ngay không cần nghĩ: - Ở nhà số 7. Cô gật đầu không hỏi thêm, khẽ kéo cao cổ áo khoác vì gió đêm bắt đầu lùa mạnh qua đầu ngõ.

Tôi tiễn Chu Ngộ ra tới đầu phố lớn, đợi cô bắt xe về nhà riêng bên kia thành phố rồi mới một mình quay lại. Ngõ Hoè Thụ lúc này đã vãn người. Chỉ còn ánh đèn vàng hắt ra từ mấy khung cửa sổ, gốc hoè đứng trơ trụi lá dưới trời tối. Tôi chậm rãi đi qua cổng nhà số 7, ngó vào sân một lúc rồi mở khoá bước vào. Đèn bếp vẫn sáng, bóng cô Cẩm di chuyển qua lại sau tấm rèm mỏng. Tôi đứng ngoài cổng thêm một lúc.