Điều khoản mười một

Hai mươi tháng Giêng, Từ Nghi gọi cô lên văn phòng luật ở tầng chín toà nhà bờ sông, phòng họp nhỏ, ba cái ghế.

"Bên điều tra chốt giả thuyết rồi. Tôi chép lại nguyên văn từ biên bản làm việc sáng nay." Bà đọc từ tờ giấy trước mặt. "*Đối tượng có tay nghề đủ để chế tác bản sao. Đối tượng có điều kiện tiếp cận hiện vật trong thời gian công tác tại bảo tàng. Sau khi hiện vật bị thay thế, đối tượng kết hôn với chủ tịch nhà đấu giá Hoắc thị, qua đó có điều kiện đưa hiện vật thật ra thị trường dưới danh nghĩa quan hệ nhân thân.*"

Thẩm Ninh đọc lại dòng cuối cùng hai lần.

Mười tháng nay người ta gọi cô là con dâu hợp đồng, là người đàn bà trong bốn mươi bảy giây, là hội viên bị đình chỉ. Sáng nay có người viết vào một tờ giấy có số vào sổ rằng cô lấy chồng để rửa một món tám mươi triệu tệ. Câu ấy gọn, nghe xuôi, ai đọc cũng gật.

"Nó sai ở chỗ nào?" cô hỏi.

"Nó sai ở chỗ cô chưa bao giờ đặt chân vào sàn ấy." Từ Nghi mở cặp, rút ra một tập kẹp gáy đen, đặt xuống. "Tôi có hai thứ để đập nó. Thứ nhất là log kiểm soát ra vào sàn Hoắc thị. Cửa từ, mỗi lượt một dòng, có ảnh, lưu bảy năm. Tôi rút từ tháng Mười hai hai năm trước tới hết tuần này. Mười bốn tháng. Không một dòng nào có tên cô, không một lượt nào có mặt cô. Tôi rà thêm cả danh sách tài khoản đấu giá: không có tên cô, không có tên em cô, không có tên ai ở địa chỉ cũ của cô."

"Thứ hai là gì?"

Từ Nghi đặt bàn tay lên tập giấy thứ hai, không mở.

"Bản hợp đồng công chứng ngày mùng ba tháng Ba."

Trong phòng họp có tiếng điều hoà chạy ở góc trần.

"Điều khoản mười một cấm cô bước vào sàn đấu giá Hoắc thị. Cấm bằng chữ, có công chứng, có ngày. Người ta buộc cô rửa hàng qua sàn thì tôi đưa ra một tờ giấy nói rằng cô không được phép đứng trong cái sàn ấy một phút nào." Bà gõ ngón tay lên bìa. "Tôi kèm thêm bản hợp đồng mẫu công ty soạn hồi tháng Mười năm mười chín, trong bản mẫu ấy điều khoản mười một đã có sẵn. Soạn trước đêm chiếc bình đổ ba tuần, trước ngày cô ký một năm rưỡi, trước cả ngày cô gặp chủ tịch. Không ai cài được một điều khoản vào quá khứ để tạo chứng cứ ngoại phạm cho mình."

"Bà đưa cái này vào hồ sơ thì cả bản hợp đồng vào theo."

"Vào theo."

"Kể cả điều một."

"Kể cả điều một." Từ Nghi ngẩng lên. "Thù lao năm triệu tệ, ứng một triệu khi ký, thời hạn mười hai tháng, ly hôn đúng hạn, không con, không tài sản chung. Hồ sơ điều tra không phải chỗ kín. Từ hôm nó vào tới ngày nó rò ra ngoài, tôi đoán không quá ba tuần."

Thẩm Ninh ngồi im.

Hai năm nay cô đi kiện để lấy lại một chữ: thợ. Suốt những tháng ở trong cái nhà ấy, cả nước gọi cô là con dâu mua về, cô chưa cãi lấy một lần, vì cãi thì phải đưa ra tờ giấy này. Bây giờ đưa tờ giấy này ra thì cô hết bị buộc tội tráo bình, đổi lại cả nước có bằng chứng bằng giấy trắng mực đen rằng cô bán mười hai tháng đời mình lấy năm triệu tệ. Đến lúc hiệp hội xét lại đơn của cô, đến lúc có người thuê cô vá một cái đĩa, cái giá năm triệu ấy đi trước cô vào phòng.

Cô nghĩ tới ngày mười hai tháng Ba, tới cái ô khoanh bút bi trên tờ lịch nhỏ cạnh giường tầng năm.

"Bà nộp đi," cô nói.

"Cô nghĩ thêm một hôm."

"Tôi nghĩ đủ rồi. Bà nộp."

Hai mươi lăm tháng Giêng, chín giờ sáng, buổi làm việc ở trụ sở kéo bốn tiếng.

Điều tra viên Lâm nhận từng thứ một, ghi số vào sổ, đọc to cho người ghi biên bản. Log ra vào sàn: sáu trăm hai mươi chín trang, đóng dấu giáp lai của phòng kiểm soát Hoắc thị. Danh sách tài khoản đấu giá mười bốn tháng. Hợp đồng công chứng ba trang. Bản hợp đồng mẫu tháng Mười năm mười chín, dấu của phòng pháp chế.

Tới trang cuối của bản mẫu, anh ta dừng lại lâu hơn các trang khác, rồi ngẩng lên nhìn Hoắc Trân ngồi ở đầu bàn.

"Điều khoản này soạn cho ai?"

"Soạn cho bất cứ ai ký."

"Vì sao lại cấm đúng cái sàn của anh?"

"Cái đó ông hỏi người soạn ra nó. Tôi không sửa được một dòng nào trong bản mẫu ấy."

Lâm ghi câu trả lời vào biên bản, không hỏi thêm.

Mười một giờ rưỡi, anh ta gấp bìa còng lại, tháo kính ra, ngồi thẳng lưng.

"Tôi nói với chị một câu ngoài biên bản." Anh ta nhìn Thẩm Ninh. "Cái giả thuyết sáng nay chị nghe, nó dựng lên được là vì nó chỉ cần một chỗ: chị có đường đưa hàng qua sàn. Bây giờ chỗ ấy không còn. Mà câu hỏi thì vẫn nguyên đấy — trong hai năm ấy, ai có đường đưa hàng qua sàn Hoắc thị?"

Không ai trả lời câu đó trong phòng.

Chiều hôm ấy, Từ Nghi ngồi lại với cô ở quán nước dưới chân toà nhà.

"Còn một việc nữa, việc này của bên tôi." Bà khuấy cốc trà, không uống. "Ban kiểm soát rà chi cho bên liên quan mười hai tháng, rà tới cuối tháng trước thì lòi ra một chuyện không nằm trong phần chi. Một kỹ thuật viên phòng thí nghiệm của công ty, làm bảy năm, tháng nào cũng có một khoản chuyển vào từ một tài khoản cá nhân."

"Của ai?"

"Thư ký riêng của ông Cảnh Sơn." Bà đặt thìa xuống. "Cậu ta nhận hai việc. Việc thứ nhất là chuyển ra ngoài kết quả các mẫu lab nhạy cảm, trong đó có kết quả sáu mẫu keo hôm hai mươi tám tháng Mười một. Việc thứ hai làm từ năm ngoái: chụp lại hồ sơ pháp chế đưa vào lưu trữ."

Thẩm Ninh đặt cốc xuống mặt bàn nhựa.

Hôm mùng tám tháng Tư, trong gian hai kho cánh Đông, cô đã ngồi đếm ra năm người biết bản hợp đồng ấy là hợp đồng. Cô đếm năm cái tên rồi cất ý nghĩ đi, vì cô không có cách nào tìm ra người thứ sáu mà vẫn còn chỗ ở trong nhà kia. Người thứ sáu ngồi cách cô hai tầng nhà, trong chính cái phòng thí nghiệm đã viết dòng *phần tu bổ bằng vàng còn mới* dưới ảnh lô bốn mươi tư.

"Cậu ta nghỉ việc hôm mười tám. Bên tôi đã chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra sáng nay."

Bốn giờ chiều, điện thoại Từ Nghi rung trên mặt bàn. Bà nghe, nghe hết, không nói câu nào ngoài hai tiếng cảm ơn.

"Ông Cảnh Sơn vừa gửi văn bản cho phòng ký gửi." Bà cất máy. "Rút chín lô ông ấy đăng ký cho phiên xuân. Rút cả chín, trong một buổi chiều."