Gian thứ tư

Bản hợp đồng đơn mười hai chiếc đĩa Càn Long có một dòng ở trang cuối mà hồi tháng Ba cô đọc lướt qua: bên nhận bảo hành phần tu bổ trong mười hai tháng kể từ ngày nghiệm thu, được quyền kiểm tra định kỳ tại nơi lưu giữ, chi phí đi lại bên nhận chịu.

Nghiệm thu ngày ba mươi tháng Tư. Còn hơn bốn tháng.

Hai mươi tháng Mười hai, Thẩm Ninh gọi cho ông đại diện, đọc nguyên văn cái dòng ấy, rồi nói cô đề nghị kiểm tra định kỳ trước Tết vì mùa này kho hay ẩm. Ông ta bảo để hỏi thân chủ. Chiều hôm sau ông ta nhắn lại: hai giờ chiều hai mươi hai, cổng cánh Đông, mang theo giấy tờ tuỳ thân.

Trong tám tháng rưỡi ở nhà kia, đây là lần đầu tiên có một cánh cửa mở ra cho cô mà không ai làm ơn.

Người trực kho hôm nay không phải người cũ. Anh này chừng ba mươi, cầm bộ đàm, ghi giờ cô vào rồi dẫn cô xuống gian hai. Mười hai chiếc đĩa nằm trong mười hai khay xốp, phủ vải màn, xếp trên hai dãy bàn kê. Cô mở khay thứ nhất, lấy đèn soi trong túi ra, cúi xuống.

Cô soi rất chậm. Mỗi chiếc cô lật hai lần, soi mạch vàng dưới đèn nghiêng, lấy khăn ẩm lau một vòng vành đĩa, ghi vào sổ tay ba dòng. Chiếc thứ năm là chiếc có một mạch vàng thừa, mạch Lão Kỷ xẻ hộ cô đêm mười lăm tháng Tư; cô soi chiếc ấy lâu hơn cả, không phải vì cần.

Bốn giờ kém, người trực kho nghe bộ đàm gọi, xin phép ra ngoài mấy phút. Anh ta khép cửa gian hai lại, không khoá.

Thẩm Ninh đếm tới ba mươi rồi ra hành lang.

Cửa gian bốn vẫn là cửa thép, không tay nắm, bàn phím số gắn ngang tầm ngực. Cô đặt tay lên mặt thép: lạnh, đều, máy trong đó đang chạy. Cô thử nhớ lại bốn con số Tô Mạn bấm hôm mùng tám tháng Tư. Cô chỉ nhớ nhịp tay ả, không nhớ chỗ ngón tay dừng.

Cách cửa ấy sáu bước, sát tường đối diện, có một cái thùng gỗ.

Thùng cao ngang hông, gỗ thông mới, nắp đã đóng đinh, bốn góc nẹp thép. Trên mặt nắp dán hai tờ giấy: một tờ in mã vạch, một tờ viết tay số hiệu. Dưới đáy thùng có bốn con lăn, hai con còn quay được, hai con kẹt vì bụi gỗ. Vệt kéo trên nền xi măng chạy từ cửa gian bốn ra tới đây, còn mới, chưa ai quét.

Ở gờ dưới mép thùng, chỗ hai tấm ván ghép hở ra một khe, có một mảnh gì đó trắng xanh mắc lại.

Cô ngồi xổm xuống, gỡ nó ra bằng đầu móng tay.

Một mảnh men bằng hạt lạc, mỏng, một mặt phủ men xanh trắng, mặt kia là xương gốm màu ngà. Loại mảnh bong ra khi người ta xê dịch một món đã có vết rạn ăn sâu.

Hôm ba mươi tháng Mười, ở tiệm phố Thanh Hà, Lão Kỷ đã bắt cô nói ra miệng rằng cô không đọc nữa, một lần cũng không. Cô đã nói. Ông ngồi nhìn cô nói xong rồi mới cúi xuống làm tiếp.

Cô ngước lên. Ở góc hành lang, chỗ tường gặp trần, có một cái mắt camera hình bán cầu, đen, hướng xuống đúng đoạn hành lang này. Tháng Tư cô đã đếm được ba cái trong dãy nhà. Cái này là cái thứ hai.

Ba giây, cô nghĩ tới ba thứ: cái đồng hồ chỉ vào ngày mùng ba tháng Ba, tám trăm nghìn còn thiếu, cái mặt Lão Kỷ lúc bắt cô nói ra miệng. Rồi cô úp cả lòng bàn tay lên mảnh men.

Men lạnh, ấm dần lên, rồi cái biết chạy vào.

Xương gốm mịn, ngậm ít sắt, nung ở lò củi, lửa không đều bên trái. Cùng thứ đất với bốn chục tấm ảnh macro cô xếp trên bàn ăn Vân Sơn hôm mười chín tháng Tám, cùng cái kiểu coban đọng hạt đen li ti ấy. Cái biết đi tiếp, ra tới mép mảnh, rồi vấp phải một thứ khác.

Ở mép, dài chừng ba ly, có một dải sơn.

Sơn ta trộn bột vàng, mài phẳng cho chìm xuống dưới mặt men rồi phủ một lớp men mỏng đè lên. Người làm dận từng đoạn ngắn, dận tới đâu miết tới đó, cứ ba đoạn lại xoay món đồ một góc nhỏ cho đường vá nằm xuôi theo hướng tay. Tới chỗ hai mạch gặp nhau, mạch thứ nhất chạy thẳng tới sát mạch kia, bẻ một góc vuông, rồi mới nhập vào.

Hai mươi hai năm trước. Năm chín chín.

Thẩm Ninh nhấc tay lên, mở mắt ra, thấy trần tôn cách nhiệt với cái mắt camera đen.

Vết vá ấy không có trong biên bản tiếp nhận năm hai nghìn lẻ tư, không có trong hai mươi bảy tấm ảnh của bảo tàng, không có trong bốn mươi tấm của Hoắc thị. Nó có thật. Nó nằm trong cái thùng gỗ này, cách cô một tấm ván thông. Người kéo nó lên trên món đồ tám mươi triệu tệ là người đã ngồi cúi dưới bóng đèn dây tóc trong cái nhà cô ở năm sáu tuổi, hai vai không nhúc nhích trong một quãng rất dài.

Hai năm nay cô đi kiện vì một cái bình. Sáng nay cái bình ấy hoá ra là một món đồ của nhà cô.

Cô lấy điện thoại, chụp ba kiểu: mặt nắp thùng, tờ giấy số hiệu, vệt kéo trên nền. Ngón cái cô trượt khỏi nút chụp hai lần. Rồi cô gói mảnh men vào một góc khăn ẩm, bỏ vào túi áo trong, cài khuy.

Người trực kho về, cô đã đứng ở cửa gian hai, đang cất đèn soi vào túi.

Ra tới hành lang ngoài, Hoắc Cảnh Sơn đi ngược lại, chống gậy, mặc áo len xám. Ông dừng cách cô hai bước.

"Cháu dâu đi bảo hành à."

"Vâng. Cháu xem sáu chiếc, còn sáu chiếc để đợt sau."

"Ừ." Ông nhìn xuống. "Tay cháu sao thế?"

Bàn tay phải của cô đang giữ quai túi đồ nghề, giữ chặt, mà bốn ngón vẫn nhảy từng đợt ngắn trên lớp vải.

"Cháu lạnh."

"Trong kho lạnh thật." Hoắc Cảnh Sơn gật đầu, đi tiếp. Ông đi được ba bước thì dừng lại. "Cháu về nhớ mặc thêm áo. Người làm nghề mà hỏng tay thì tiếc lắm."

Đêm hai mươi ba, tay cô nhảy tới mức cầm bát cơm phải kê xuống bàn. Ngày hai mươi tư y thế. Sáng hai mươi lăm, giấy triệu tập ghi chín giờ có mặt để lấy lời khai bổ sung; cô cầm bút thử ba lần trên tờ nháp, ba chữ ký ra ba dáng khác nhau, không cái nào giống chữ ký cô đã đặt vào bảy trang biên bản hôm hai mươi tháng Mười. Cô gọi lên xin hoãn. Người trực máy bảo hoãn thì phải có đơn, đơn phải gửi tới trước giờ hẹn. Cô gửi bảo đảm lúc mười một giờ trưa. Bưu điện đóng dấu ngày hai mươi bảy.

Trong biên bản hôm ấy có một dòng: *người được triệu tập vắng mặt, không có lý do.*

Hai mươi tám tháng Mười hai, ông đại diện nhắn: thân chủ huỷ phần bảo hành còn lại, sẽ chuyển trả tiền công đi lại. Chiều ấy Thẩm Ninh đi tuyến xe chạy ngang khu ấy, ngồi bên phải, nhìn qua cổng. Trong sân, một xe thùng đang lùi vào sát dãy nhà lợp tôn cánh Đông, cửa sau mở ngửa.

Tối, cô mở ba tấm ảnh trong máy, phóng to từng tấm một.

Tấm thứ nhất, mặt nắp thùng: nhoè theo chiều ngang, hai lớp hình chồng lên nhau. Tấm thứ hai, tờ giấy số hiệu: nhoè nặng hơn, chỉ đọc được hai chữ số đầu. Tấm thứ ba, vệt kéo trên nền xi măng: rõ, vì nền không có chữ nào để đọc.