Hai nghìn tệ và ba con số trong ngăn kéo

Sáng tôi ra chợ đầu mối lấy hàng như mọi ngày, đi ngang một mặt bằng góc hai mặt tiền đang treo tấm biển cho thuê đã cũ màu, chủ cũ dọn đi từ bao giờ không rõ. Tôi đứng lại nhìn một lúc, nhẩm trong đầu vì sao mặt bằng góc bao giờ cũng đắt hơn hẳn so với mặt bằng thường dù cùng diện tích, chỉ vì nó có hai mặt đường cho khách nhìn thấy chứ không phải một, người đi từ hướng nào cũng thấy được cửa hàng. Nghĩ vậy rồi tôi đi tiếp, không dừng lại lâu, còn phải kịp giờ lấy rau cho buổi trưa. Tới chợ đầu mối, tôi ghé qua mấy sạp quen mua thêm rau củ, tính nhẩm giá cả với mấy người bán, xách hai túi nặng buộc gọn hai bên ghi đông xe đạp rồi mới quay ngược về ngõ.

Ra tới đầu ngõ Tây Hoè, Thời Nghiêm đã đứng đợi sẵn, không bước vào cửa tiệm vì tôi đã cấm, chỉ đứng ngay chỗ đầu ngõ chờ tôi đi ngang qua.

— Anh mượn em hai nghìn.

Anh nói đúng năm chữ ấy, đứng cách cửa tiệm hai bước, không bước thêm bước nào. Tôi không hỏi lại mượn làm gì, chỉ dừng xe đạp, mở túi đếm đủ hai nghìn đưa cho anh ngay tại chỗ, trước mặt ba nhà hàng xóm đang phơi đồ ngoài sân, có người còn ngừng tay áo đang phơi dở để nhìn sang. Anh cầm tiền, nói khẽ một câu cảm ơn rồi quay đi ngay, không nán lại hỏi thêm chuyện gì khác, cũng không thử bước gần cửa tiệm dù chỉ một bước. Tôi nhìn theo dáng anh đi khuất về phía cuối ngõ, áo khoác bạc vai hôm nay có thêm một vệt bùn khô nơi gấu áo, chắc dính từ tối qua ngồi ở ghế đá bến xe. Tôi dắt xe vào tiệm.

Tối đó tôi nghe được câu chuyện mới lan trong ngõ, một bà hàng xóm nói với bà khác ngay trước cửa tiệm, giọng không cố ý nhỏ:

— Đuổi ra khỏi cửa rồi mà vẫn còn đưa tiền, con dâu nhà họ Lục còn mềm lòng với cái thằng ấy lắm đấy.

Bà kia phụ hoạ thêm:

— Ba năm nó bỏ đi biệt tăm, giờ về tay không mà vẫn moi được tiền của người ta, đúng là cái số con dâu nhà ấy khổ.

Tôi nghe trọn hai câu, tay vẫn không ngừng lau bàn, không quay ra đáp lại, chỉ để câu đó trôi qua như bao câu khác từng lọt vào tai tôi suốt ba năm nay. Tôi tự nhủ hai nghìn tệ ấy tôi đưa vì thấy anh cần, chứ không phải vì còn vướng bận gì, dù trong bụng cũng không dám chắc mình nghĩ vậy có đúng hết hay không.

Sang khu Đông Giao trở mình cho mẹ chồng như mọi tối, tôi thấy Tố Miên đang đứng ở bếp, nồi cháo bắc trên lửa. Tôi chèn gối dưới hông bà, rút cái gối cũ ra vỗ cho tơi rồi kê lại chỗ gáy cho mẹ. Tố Miên nhìn tôi làm, không đỡ một tay, chỉ nói vọng ra:

— Còn mười sáu ngày nữa thôi đấy.

Mẹ chồng chớp mắt nhìn tôi, cánh tay còn cử động được giơ lên, ngón tay chỉ thẳng vào cái hộp bánh sắt cũ vẫn để cạnh gối. Tôi cầm hộp lại gần, mở nắp ra xem, tay hơi khựng lại vì hôm nay nắp không đậy khít như mọi lần, phải ấn nhẹ một cái mới cài được khoá, và vừa hé nắp ra thì đã có một đồng xu chờ sẵn trên cùng lăn thẳng xuống mép chiếu, kêu lanh canh một tiếng. Tôi nhặt đồng xu bỏ lại vào hộp, đậy nắp cẩn thận, đặt về đúng chỗ cũ bên gối. Bà nhìn tôi, môi mấp máy, bật ra được đúng một tiếng khe khẽ:

— Nhiều.

Tôi gật đầu, nắm lấy bàn tay bà:

— Vâng, con thấy rồi, nhiều hơn hẳn lần trước mẹ ạ.

Bà chớp mắt hai cái liền, rồi nhắm mắt lại nghỉ.

Về tới tiệm đã khuya, tôi ngồi lại bên quầy, lấy sổ tính suất cơm ra cộng lại mấy khoản chi tiêu trong tháng cho rõ ràng. Cộng xong tôi lật sang trang trống, đặt bút viết ra ba dòng cho riêng mình, ba con số tôi không giải thích nổi dù đã nghĩ tới nghĩ lui suốt mấy hôm nay. Dòng một, ngày khoản nợ thuốc bảy phẩy bốn vạn được đóng sạch, cô y tá đọc rõ là mười sáu tháng ba. Dòng hai, cái tháng cả dãy lên giá mà riêng gian tôi thì không, đúng ngay tháng anh vừa về được ít lâu. Dòng ba, cái sạp mười chín dãy B tôi vừa nhận, phần tiền thuê ba năm đã có người thanh toán đủ từ trước, không cần tôi đóng một đồng nào. Ba dòng đặt cạnh nhau, không dòng nào có tên người đứng sau, mà đọc chung lại thấy rõ cả ba đều rơi đúng vào khoảng từ ngày anh về tới giờ.

Tôi ngồi nhìn ba dòng chữ đó thật lâu, mực đã khô, tôi vẫn chưa cắm bút lại vào ống. Ba khoản này cộng lại không phải một số tiền nhỏ, mà người có đủ khả năng lo trọn cả ba thứ cùng lúc, trong ngõ này tôi chưa từng nghe ai nhắc tên. Cái tên nhảy ra trước nhất là Thời Nghiêm, và tôi gạch nó nhanh hơn cả ba cái kia: sáng nay anh vừa đứng ở đầu ngõ hỏi tôi hai nghìn tệ. Tôi thử gạch tiếp từng cái tên quen biết còn lại ra khỏi đầu, ông Đàm chỉ là người cho thuê chứ không phải người trả tiền, hai người Ngũ Vị Quán càng không có lý do bỏ tiền giữ giá thuê thấp cho đúng cái gian họ đang muốn chiếm, còn Trịnh Hoài thì đã tự loại khỏi danh sách từ hôm ở phòng chia sạp. Càng nghĩ tôi càng thấy mình cần phải đi hỏi cho ra, không thể ngồi đoán mãi như từ hôm ông Đàm buột miệng tới giờ. Tôi quyết định sáng mai đóng cửa tiệm một buổi, lên thẳng ban quản lý chợ hỏi cho rõ ai là người đã nộp tiền sạp thay tôi, dù phải bỏ lỡ một buổi bán hàng cũng cam lòng. Mối cơm trưa của ban quản lý chợ và mối của tổ dân phố gần đây, tôi đều nhắn tin báo trước xin hoãn giao một hôm, hẹn bù lại đúng phần thiếu vào bữa chiều cùng ngày.

Người phụ trách chợ trả lời ngay. Tôi nhắn thêm một câu nữa: xin ban cho ký một tờ đặt cơm sáu tháng, giá giữ nguyên, để tôi còn tính đường mua hàng dài hơi hơn. Ông đồng ý, hẹn sáng kia mang giấy sang. Bác tổ trưởng dân phố một lúc sau mới nhắn lại, hỏi có phải tiệm gặp chuyện gì không, tôi đáp gọn là việc riêng, mai vẫn giao đủ suất như đã hẹn, không để mối này phải chờ đợi lâu hay phải đổi sang đặt chỗ khác. Gấp sổ lại, tôi lấy tờ bìa cứng, viết

— Sáng mai nghỉ bán, chiều bán bù

, dán lên cửa cuốn ngay từ đêm cho người đi qua còn đọc kịp. Dán xong tôi lùi ra nhìn, chữ đủ to. Từ đêm nay tới ba mươi tháng tư còn mười sáu ngày.